به گزارش برگزیده، در این برنامه که روز شنبه ۱۵ آذرماه ۱۴۰۴ به همت مرکز بهداشت بجنورد و با همکاری دانشگاه آزاداسلامی بجنورد برگزار شد، جمعی از کارکنان حوزه سلامت، دانشجویان و فعالان اجتماعی شرکت داشتند، آخرین دستاوردهای علمی و چالشهای پیشرو در زمینه کنترل اچ ای وی تشریح شد.
مسئولان حوزه سلامت در این همایش بر ضرورت ارتقای آموزشهای گروههای هدف، شناسایی زودهنگام، گسترش خدمات مشاورهای و کاهش انگ اجتماعی نسبت به مبتلایان تأکید کردند.
تأکید بر تغییر الگوی انتقال و ضرورت آموزش
دکتر سید احمد هاشمی متخصص بیماریهای عفونی و گرمسیری و رئیس دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی نیز در ادامه این همایش به سخنرانی و تدریس برای حاضران پرداخت و موضوعات مرتبط با وضعیت جهانی، ملی و منطقهای اچ ای وی را به صورت مبسوط تشریح کرد.
دکتر هاشمی اظهار کرد: مدتی است توجه عمومی و بخشی از حوزه سلامت به سمت اچ پی وی رفته و اچ ای وی در حاشیه قرار گرفته؛ در حالی که این بیماری همچنان یکی از تهدیدهای مهم سلامت در جهان است.
وی یادآور شد که ویروس اچ ای وی نخستینبار در سال ۱۹۸۳ شناخته شد و اولین مورد ابتلا در ایران در سال ۱۳۶۶ از طریق فاکتورهای انعقادی وارداتی مشاهده شد؛ پروندهای که منبع آن خونهای وارداتی از فرانسه بود و هنوز نیز بهطور کامل بسته نشده است.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی استان بیان کرد: طی دو دهه گذشته الگوی انتقال تغییر کرده است. در دهه ۸۰ اعتیاد تزریقی مسیر اصلی انتقال بود، اما اکنون سهم انتقال جنسی به ۶۴ درصد رسیده و سهم اعتیاد تزریقی به حدود ۷ درصد کاهش یافته است.
وی با اشاره به کاهش ۷۹ درصدی موارد جدید ابتلا در ۱۵ سال اخیر گفت: بسیاری از مبتلایان بدون علامت هستند و همین موضوع شناسایی آنان را دشوار میکند.
راههای انتقال و راههای غیرقابل انتقال
دکتر هاشمی گفت: اچ ای وی از طریق روابط جنسی محافظتنشده خارج از چارچوب خانواده، سرنگ مشترک، ابزار آلوده پزشکی، دندانپزشکی، خالکوبی، پیرسینگ و وسایل شخصی آلوده مانند تیغ منتقل میشود؛ همچنین انتقال از مادر آلوده به جنین نیز از مسیرهای مهم است.
وی تأکید کرد که اچ ای وی از طریق تماسهای معمولی مانند دست دادن، بوسیدن گونه، استفاده مشترک از ظروف، نیش حشرات، عطسه و سرفه منتقل نمیشود.
ابعاد اجتماعی و ضرورت آموزش مستمر
دکتر هاشمی افزود: افزایش سن ازدواج، گسترش رفتارهای پرخطر، استفاده نادرست از فضای مجازی، مشکلات اقتصادی و فرهنگی و حاشیهنشینی از عوامل افزایش خطر ابتلا هستند. پیشگیری بدون آموزش ممکن نیست و باید خانوادهها، مدارس و محیطهای شغلی در این زمینه فعالتر شوند.
علائم احتمالی و اهمیت تشخیص زودهنگام
وی گفت: بسیاری از مبتلایان بدون علامت هستند اما ۴ تا ۸ هفته پس از ابتلا ممکن است علائم شبیه سرماخوردگی بروز کند. بزرگی غدد لنفاوی، کاهش وزن، تب طولانی، اسهال مزمن و عرق شبانه از علائم هشداردهنده است.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی افزود: درمان قطعی برای ایدز وجود ندارد اما درمانهای رایگان موجود روند بیماری را کنترل کرده و کیفیت زندگی مبتلایان را حفظ میکند.
رئیس مرکز بهداشت بجنورد: پیشگیری اولویت نخست است
دکتر علی نعمتی رئیس مرکز بهداشت شهرستان بجنورد در ابتدای این همایش گفت: در مرکز بهداشت شهرستان بجنورد، مرکز مشاورههای بیماریهای رفتاری فعال است و تمام افرادی که برای اچ ای وی، هپاتیت بی یا سی مراجعه کنند، خدمات رایگان و محرمانه دریافت میکنند؛ چه از لحاظ انجام آزمایش و اعلام نتیجه و چه پیگیریهای درمانی و مشاورهای.
وی افزود: تلاش ما این است که خدمات را گستردهتر و اثربخشتر کنیم. بیماریهای رفتاری تنها یک مشکل فردی نیستند؛ بلکه ابعاد اجتماعی، خانوادگی و اقتصادی دارند و به همین دلیل رویکرد ما در شبکه بهداشت چندبعدی و مبتنی بر علم است.
دکتر نعمتی گفت: خدمات در سه محور انجام میشود؛ نخست پیشگیری که در مدارس، دانشگاهها، ادارات و محلات توسط همکاران ما پیگیری میشود. محور دوم غربالگری است که تیم بیماریها در کمپها، گرمخانهها و نقاط پرخطر حضور یافته و تستهای تشخیصی را انجام میدهند. مرحله سوم درمان است که با همکاری تیم مشاوره و پزشک دنبال میشود تا هیچ بیماری در مسیر درمان رها نشود.
رئیس مرکز بهداشت بجنورد تأکید کرد: نگاه دانشگاه به بیماریهای رفتاری؛ انسانی، علمی و بدون قضاوت است و امیدواریم با مشارکت جامعه، مسیر آگاهی و سلامت هموارتر شود.
بر اساس این گزارش، در پایان این همایش، پرسشهای دانشجویان و حاضران مطرح شد و دکتر هاشمی به آنها پاسخ داد.
همچنین بر مواردی از جمله پرهیز از رفتارهای پرخطر جنسی و پایبندی به چارچوب خانواده، انجام تست اچ ای وی در مراکز مشاوره بیماریهای رفتاری به صورت رایگان و محرمانه، پرهیز از استفاده از سرنگ مشترک، ابزار تاتو و پیرسینگ غیربهداشتی، توجه به علائم مشکوک و مراجعه سریع برای مشاوره و آزمایش و همچنین حمایت از مبتلایان و پرهیز از انگ و تبعیض برای تسهیل درمان و پیشگیری، به عنوان توصیههای پایانی تاکید شد.
