دکتر مهدی براتی در گفتوگو با برگزیده به مناسبت هفته پیشگیری از مسمومیتها اظهار کرد: مسمومیت با مواد مخدر یکی از مرگبارترین انواع مسمومیتها در جهان به شمار میرود و در بسیاری از کشورها یکی از علل مهم مرگ ناشی از مواد شیمیایی است.
وی افزود: ناخالصیهای موجود در مواد مخدر، مانند افزودن فلز سرب به تریاک، میتواند از خود ماده مخدر خطرناکتر باشد و موجب بروز مسمومیت حاد یا حتی مرگ شود. همچنین مشکلات خانوادگی، بیکاری، فقر و بحرانهای روحی از عوامل مهم مستعدکننده گرایش به سوءمصرف مواد هستند.
عضو هیأت علمی دانشگاه اظهار کرد: فرآوردههای غیرمجاز و تقلبی مانند تمجیزک و نورجیزک، نهتنها کمکی به ترک اعتیاد نمیکنند، بلکه در ترکیب آنها مواد سمی و کشنده وجود دارد. همچنین مصرف فرآوردههایی نظیر پان و پراگ، برخلاف تبلیغات غلط مبنی بر خوشبوکنندگی دهان یا کمک به ترک سیگار، موجب وابستگی و اعتیاد شدید میشود.
دکتر براتی ادامه داد: سوءمصرف مواد محرک از جمله شیشه و قرصهای اکستازی بسیار خطرناک است و میتواند باعث بروز تشنج، سکته قلبی یا مغزی، نارسایی کبد و کلیه و تخریب سلولهای مغزی شود. حتی مصرف یک عدد قرص اکستازی در برخی موارد منجر به مرگ شده است.
وی افزود: بسیاری از مواد توهمزا مانند حشیش، LSD، اکستازی و شیشه، موجب بروز رفتارهای پرخطر و حوادثی چون سقوط، تصادف، نزاع یا خودکشی میشوند. از سوی دیگر، تزریق مواد مخدر با سرنگهای آلوده نیز خطر ابتلا به بیماریهای عفونی خطرناکی مانند ایدز و هپاتیت را افزایش میدهد.
مدیر گروه رشته علوم آزمایشگاهی دانشگاه ادامه داد: مصرف خودسرانه داروهای هورمونی یا مکملهای غیرمجاز بدنسازی در میان جوانان نگرانیبرانگیز است. این مواد میتوانند سبب عوارض وخیمی همچون عقیمی، نارسایی قلب و کبد، تغییرات ظاهری و اختلالات روانی از جمله پرخاشگری و رفتارهای ضداجتماعی شوند.
وی خاطرنشان کرد: استفاده همزمان مواد مخدر با داروهای خوابآور یا آرامبخش، میتواند باعث بروز مسمومیت شدید و مرگ شود. همچنین باید توجه داشت که درمان اعتیاد فرآیندی زمانبر و پیچیده است و پیشگیری از گرایش به مواد مخدر از طریق آموزش و نظارت خانوادگی، اهمیت ویژهای دارد.
دکتر براتی افزود: تغییرات ناگهانی رفتاری در فرزندان مانند بیخوابی، بیحوصلگی، پرخاشگری، گوشهگیری و غیبتهای مکرر از نشانههایی است که باید توسط خانوادهها جدی گرفته شود تا از بروز انحراف و وابستگی به مواد جلوگیری شود.
وی در ادامه به مسمومیت ناشی از مصرف الکل اشاره کرد و گفت: باورهای غلطی مانند مصرف الکل برای پیشگیری از بیماریها بهویژه در دوران کرونا، میتواند منجر به فاجعه شود. متانول که در مشروبات الکلی دستساز یا صنعتی وجود دارد، بسیار سمی است و حتی مقدار کمی از آن میتواند باعث نابینایی یا مرگ شود.
عضو هیأت علمی دانشگاه توضیح داد: علائم اولیه مسمومیت با متانول معمولاً در چند ساعت اول شامل تهوع، استفراغ، سردرد و خوابآلودگی است، اما علائم شدیدتر مانند تاری دید، ترس از نور و کوری معمولاً پس از ۶ تا ۲۴ ساعت بروز میکند. تشخیص بهموقع و انتقال سریع فرد به مراکز درمانی میتواند در نجات جان بیمار نقش حیاتی داشته باشد.
دکتر براتی در پایان خاطرنشان کرد: افزایش سطح آگاهی عمومی، آموزش خانوادهها، و نظارت اجتماعی بر رفتارهای پرخطر جوانان، از مؤثرترین راهکارها برای مقابله با سوءمصرف مواد و پیشگیری از مسمومیتهای ناشی از آن است.
