به گزارش برگزیده از ایسنا، فراموشی یکی از پدیدههای شایع شناختی است که در سنین مختلف رخ میدهد و همیشه نشانه بیماری نیست. حافظه از سه مرحله اصلی رمزگردانی، ذخیرهسازی و بازیابی اطلاعات تشکیل شده و اختلال در هر یک از این مراحل میتواند به فراموشی منجر شود. با این حال، بسیاری از فراموشیهای روزمره ماهیتی طبیعی و موقتی دارند.
دکتر روحاله زاهدیان، عضو هیأت علمی گروه علوم اعصاب دانشگاه علوم پزشکی شیراز، کاهش توجه و تمرکز را از مهمترین دلایل فراموشی عنوان میکند. به گفته وی، استرس و اضطراب با ایجاد اختلال در عملکرد بخشهایی از مغز مانند قشر پیشپیشانی و هیپوکامپ، فرآیند یادآوری را تضعیف میکنند. استرس مزمن نیز از طریق افزایش هورمون کورتیزول، تثبیت حافظه را مختل میکند.
کمخوابی و اختلالات خواب از دیگر عوامل مؤثر بر افت حافظهاند. خواب عمیق و مرحله REM نقش اساسی در تحکیم اطلاعات دارند و محرومیت از خواب میتواند انعطافپذیری عصبی و عملکرد شناختی را کاهش دهد.
با افزایش سن نیز تغییراتی طبیعی در مغز ایجاد میشود که ممکن است سرعت پردازش و بازیابی اطلاعات را کاهش دهد؛ اما این تغییرات تا زمانی که فعالیتهای روزمره را مختل نکنند، طبیعی تلقی میشوند. در مقابل، فراموشیهای شدید و پیشرونده نیازمند بررسی تخصصی هستند.
کارشناسان تأکید میکنند اصلاح سبک زندگی شامل خواب کافی، تغذیه سالم، فعالیت بدنی، مدیریت استرس و حفظ تعاملات اجتماعی، در کنار فعالیتهای ذهنی مانند مطالعه و یادگیری مهارتهای جدید، میتواند نقش مهمی در پیشگیری از افت حافظه و حفظ سلامت شناختی داشته باشد.
۲۳۳۲۳۳
