موج‌سواری دلالان در بازار کاغذ

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری برگزیده های ایران، بازار کاغذ از شهریورماه به این سو، بازار ملتهب با قیمت‌های هیجانی بود. موضوعی که کارشناسان، آن را نتیجه طولانی شدن روند تخصیص ارز و بلاتکلیفی واردات دانستند. هرچند بخشی از قیمت‌های هیجانی را که در این مدت ارائه شد، می‌توان تحت تأثیر اخبار و رویدادهای سیاسی و نوسانات نرخ ارز نیز گنجاند.

افزایش قیمت‌ها به گونه‌ای بود که از مردادماه تا مهرماه سال جاری، حدود ۳۰ درصد در برخی اقلام مانند کاغذ تحریر اعمال شد؛ این در حالی است که بازار کاغذ عمدتاً در شش ماه دوم سال به دلیل افزایش تقاضا، روند صعودی قیمت‌ها را تجربه می‌کند.

هرچند در دو هفته گذشته بازار کاغذ از تب و تاب افتاد و اندکی روند کاهش قیمت‌ها را نیز تجربه کرد، اما به نظر می‌رسد که این بازار به دلیل فقدان سیاست مشخص دولت در تأمین نیاز مورد نظر، شکننده‌تر از هر زمان دیگری است.

از سوی دیگر، تکیه صرف دولت بر واردات و تأمین بازار از این طریق، راه را بر تقویت بنیه تولید بسته است؛ روندی که در دولت سیزدهم شتاب گرفته بود و انتظار می‌رفت که با سرمایه‌گذاری و سیاست‌گذاری درست در این بخش، خلأها و نقائص این حوزه برطرف و بر کیفیت تولید داخل افزوده شود.

۳ مشکل اساسی بازار کاغذ

احمد شریفان،  رئیس پیشین اتحادیه فروشندگان کاغذ و مقوا، در گفت‌وگو با خبرنگار برگزیده های ایران، نقش وزارت ارشاد در ساماندهی بازار کاغذ و نیاز مصرف‌کننده به ویژه ناشران را «صفر» دانست و گفت: در حال حاضر بازار کاغذ از سه مشکل اساسی رنج می‌برد: قیمت بالا، عدم تخصیص ارز و زمان‌بر شدن این پروسه و تعدیل مقدار ارزی که برای واردات در نظر گرفته شده است.

وی با اشاره به افزایش قیمت مقوای پشت طوسی، آن را نتیجه «انحصار» به دو شرکت خاص دانست و ادامه داد: دو شرکت داخلی به گونه‌ای بازار داخل را قبضه کردند که جنس‌های بی‌کیفیت خود را به قیمت کالای با کیفیت در سطح اروپا می‌فروشند.

انحصار؛ دست را برای دلالان کاغذ باز گذاشته است

این فعال بازار کاغذ با طرح این پرسش که «مگر قیمت آخالی که این تولیدکنندگان وارد می‌کنند، چقدر بالاست؟» افزود: این انحصار بازار سبب شده تا این دو تولیدکننده محصولات خود را با «قیمت‌های غیر منتظره» به بازار عرضه کنند؛ به طوری که الآن قیمت ایندربرد چینی از قیمت مقوای پشت طوسی ارزان‌تر است.

شریفان با بیان اینکه قبضه بازار، دست تولیدکنندگان را در فروش نیز باز گذاشته است، اضافه کرد: به طوری که به میل خودشان محصول را می‌فروشند، قیمت را خودشان تعریف می‌کنند نه عرف و منطق و گاه به نوبت می‌فروشند. عدم توزیع مقوای پشت طوسی چینی یا کره‌ای و هندی در بازار، دست این شرکت‌ها را باز گذاشته است.

تأثیر موج‌ سواری دلالان بر بازار نشر

بخش دیگر صحبت‌های شریفان به تأثیر افزایش قیمت‌ها بر تولید اختصاص داشت. این فعال بازار کاغذ در این‌باره گفت: قیمت هر بند کاغذ تحریر به بالای دو میلیون تومان رسیده است! یعنی چاپ هر کتاب برای ناشر بیش از ۵۰۰ هزار تومان تمام خواهد شد. از سوی دیگر، افزایش قیمت مقوا نیز بر چاپ اقلامی مانند سررسید و کارت‌های تبلیغاتی تأثیر منفی خواهد گذاشت.

سردرگمی دولت در بازار کاغذ

شریفان با اشاره به تعدیل و کاهش میزان ارز وارادت، تصریح کرد: واردکنندگان حدود هشت ماه انتظار کشیدند تا تخصیص ارز صورت گرفته است؛ اما واردکنندگان از تعدیل ارز صحبت می‌کنند.

به گفته این فعال بازار؛ دولت با بستن راه واردات و از سوی دیگر، عدم نظارت و برنامه مشخص برای تأمین کاغذ مورد نیاز ناشران و دیگر صنایع وابسته، عملاً منجر به پریشانی بازار شده است.

/