به گزارش خبرگزاری برگزیده، در ماههای اخیر، در گفتوگو با دوستان ایرانی، شاهد بودم که دو واژه کلیدی به کرات مطرح میشود: «برنامه پنج ساله» و «حکمرانی چین». این امر بیانگر آن است که افکار عمومی به چهارمین اجلاس عمومی بیستمین کمیته مرکزی حزب کمونیست چین که بهتازگی با موفقیت در پکن برگزار شد، توجه دارد. در این اجلاس «پیشنهاد کمیته مرکزی حزب کمونیست چین درباره تدوین پانزدهمین برنامه پنج ساله توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور» (در ادامه «پیشنهاد» نامیده میشود) را به تصویب رسید و برای پنج سال آینده، برنامهریزی نظاممند و راهبردی توسعه اقتصادی و اجتماعی چین را ترسیم کرد. از سال ۱۹۵۳ که نخستین برنامه پنج ساله آغاز شد، چین تاکنون چهارده برنامه پنج ساله را به طور پیوسته اجرا کرده است و اکنون «پانزدهمین برنامه پنجساله» در آستانه آغاز قرار دارد. در این مقطعِ حساس که گذشته را به آینده پیوند میدهد، تمایل دارم در سه بُعد، تصویری کوتاه از برنامه های پنجساله چین و شیوه حکمرانی نهفته در پسِ آن برای دوستان ایرانی ارائه کنم..
بنابر روایت ایرنا، با اتکاء به برنامه های پنجساله، ساختنِ مدرنسازیِ اجتماعیِ سوسیالیستی را با جدیت دنبال میکنیم.
رئیس جمهور شی جینپینگ تأکید کردهاند که تدوین طرحهای میانمدت و بلندمدت برای راهبری توسعه اقتصادی و اجتماعی، یکی از شیوه های مهمِ حزب ما در حکمرانی و اداره کشور است. برنامه های پنج ساله تجلّی برجسته ای از مزیتهای حکمرانی چین بهشمار می آیند. از نخستین برنامه پنج ساله تا چهاردهمین آن، حزب کمونیست چین با رهبری خود توانسته است توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور، تقویت توان ملیِ جامع و بهبود سطح زندگی مردم را به گونه ای نیرومند پیش ببرد و بدینسان شگفتهایی کمنظیرِ «رشد سریع اقتصادی» و «ثبات بلندمدت اجتماعی» را در جهان رقم بزند. در دوره «چهاردهمین برنامه پنج ساله»، توان اقتصادی، توان علمی و فناوری و قدرت ملی جامع چین همگی به سطحی جدید ارتقا یافته و مدرنسازی به سبک چینی گامی محکم و نوین برداشته است. دوره «پانزدهمین برنامه پنجساله» دورهای کلیدی برای تحکیم زیربناها و پیشبرد همه جانبه است و تدوین و به کارگیری موفق این برنامه، بنیانی محکمتر برای دستیابی به مدرنسازی پایه ای سوسیالیستی تا سال ۲۰۳۵ فراهم خواهد کرد.
با بهره گیری از برنامه های پنج ساله، زنده بودن و توانمندیِ مردمسالاریِ فراگیر و در همه مراحل به روشنی بروز می یابد. هر بار که فرایند تدوین یک برنامه پنج ساله آغاز میشود، در حقیقت روندی برای بازتاب گسترده خواست و نظر مردم شکل میگیرد. رئیس جمهور شی جینپینگ تأکید کرده اند که باید به طور فراگیر و عمیق از وضعیت و مطالبات مردم آگاه شد، صدای آنان را شنید و خرد جمعی را گرد آورد تا توانِ همافزاییِ قوی برای پیشبرد مدرنسازیِ به سبکِ چینی ایجاد شود و آرمان مردم برای زندگی بهتر پیوسته محقق گردد.
تهیۀ برنامه های «چهاردهمین برنامه پنجساله» برای نخستین بار از طریق اینترنت و با درخواست نظر از مردم انجام شد و از میان بیش از یک میلیون پیام مردمی، هزاران پیشنهاد جمعبندی گردید؛ همچنین در فرایند گردآوری دیدگاهها برای تهیۀ «پانزدهمین برنامه پنجساله»، بیش از ۳میلیون و ۱۱۳ هزار نظر از شهروندان در فضای مجازی دریافت شد. اندیشه تئسعه مردممحور همچنان در سراسر «پیشنهاد» امتداد مییابد: در ابتدای سند بر «پیشبرد توسعۀ همه جانبۀ انسان و برداشتن گامی استوار به سوی تحقق رفاه مشترک برای همۀ مردم» تأکید میشود؛ در بخشهای مربوط به تدابیر مشخص، بر «پیوند تنگاتنگ بهبود معیشت و تقویت مصرف با سرمایه گذاری در حوزه های مادی و انسانی» تصریح شده است؛ و در بخش پایانی فراخوان داده میشود که «تمام اعضای حزب و مردم از همه اقوام کشور متحد شوند و برای اجرای پانزدهیمن برنامه پنج ساله تلاش کنند». برنامه های پنج ساله به طور عمیق منطق اصلی چین را که «توسعه برای مردم، توسعه با اتکا به مردم و سهمبرداری مردم از نتایج توسعه» است، منعکس میکند.
در ماههای اخیر، در گفتوگو با دوستان ایرانی، شاهد بودم که دو واژه کلیدی به کرات مطرح میشود: «برنامه پنج ساله» و «حکمرانی چین». این امر بیانگر آن است که افکار عمومی به چهارمین اجلاس عمومی بیستمین کمیته مرکزی حزب کمونیست چین که بهتازگی با موفقیت در پکن برگزار شد، توجه دارد.
با استفاده از برنامه های پنج ساله بهعنوان تضمین، مزیت نهادیِ «تمرکز قوا برای انجام امور بزرگ» بهخوبی آشکار میگردد. رئیسجمهور شی خاطرنشان کرده اند که بزرگترین مزیت ما این است که نظام سوسیالیستی ما میتواند قوا را متمرکز کند و امور بزرگ را انجام دهد؛ این راز مهمِ دستیابی به موفقیتهای ماست. برنامه های پنجساله، تضمینی مهم برای بهره گیری از این مزیت به شمار می روند. همانطور که در «پیشنهاد» ذکر شده است، «بر اساس روح حاکم بر این اجلاس، باید طرحهای کلی و ویژه پانزدهمین برنامۀ پنج ساله در سطح ملی و استانی تدوین شود تا نظام برنامه ریزی ملی با موقعیتیابی دقیق، مرزهای روشن، عملکردهای مکمل و هماهنگی یکپارچه شکل گیرد.» این رویکرد هم بر سیستم مندی و کلی نگری اهداف و مأموریتها تأکید دارد و هم مناطق مختلف را تشویق میکند تا با بهره گیری از مزیتهای نسبی خود، موقعیتیابی دقیق داشته باشند و منابع محدود را به بیشترین بهره وری تبدیل کنند. این مزیت نهادی در تمرکز قوا برای انجام امور بزرگ، چین را قادر ساخته است تا از مرحله «همگام شدن با زمانه» به مرحله «رهبری زمانه» جهشی بزرگی را تجربه کند.
حکمرانی چین در هر برنامۀ پنج ساله پختهتر و بالغ تر میشود. با اجرای تصمیمات و تدابیر مصوب در چهارمین اجلاس عمومی بیستمین کمیته مرکزی حزب کمونیست چین، چین که مسیر مدرنسازی را به طور پیوسته دنبال میکند، بی گمان فرصتهای گستردهای برای توسعه مشترک همه کشورها از جمله ایران ایجاد خواهد کرد و رفاه بیشتری برای مردم تمامی کشورها به ارمغان خواهد آورد.
سال ۲۰۲۶، سال آغاز پانزدهمین برنامۀ پنجساله چین و همچنین پنجاه و پنجمین سالگرد برقراری روابط دیپلماتیک میان چین و ایران است. طرف چینی مایل است همراه با طرف ایرانی تلاش کند، تا اجماع مهم رؤسای جمهوری دو کشور را به عرصه عمل بیاوریم، توسعه کشورها را همپیمانه رقم بزنیم، همکاری متقابل را تعمیق بخشیم و روابط جامع راهبردی چین و ایران را به گونه ای پایدار و بلندمدت پیش بریم. طرف چینی تمایل دارد همکاری با ایران را در زمینه تبادل تجربه های حکمرانی و مدیریت کشور تقویت کند، به پیشبرد ساختارهای عدالتمحور و منطقیتر در نظام جهانی کمک نماید و سهم بیشتری از خرد و توان خود را در راستای ارتقای صلح منطقه ای و توسعه پایدار و شکوفایی جهانی ارائه دهد.
۲۱۹
