کتابخانه‌ها در تهران چه وضعیتی دارند؟/ ۳۱ درصد اعضای کتابخانه‌های تهران کودک و نوجوان‌اند

علیرضا زندوکیلی مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان تهران  یک سال و نیم پس از برعهده گرفتن سکان این دستگاه فرهنگی، در گفت‌وگویی با خبرنگار فرهنگی خبرگزاری برگزیده های ایران به تشریح دستاوردهای کتابخانه‌های عمومی استان بر اساس ۵ شاخص توسعه فضا، منابع اطلاعاتی، تعداد عضو، میزان امانت کتاب و انجام برنامه‌های ترویجی پرداخت.

وی با اشاره به شاخص توسعه فضای کتابخانه‌های عمومی تصریح کرد: در این شاخص در یک سال گذشته با افتتاح کتابخانه عمومی شهیداحسان سلیمانی در روستای علی‌آباد قشقایی شهرستان ورامین و بازگشایی کتابخانه عمومی جلال آل احمد در اسلامشهر تعداد کتابخانه‌های عمومی نهادی استان به ۱۷۵ باب کتابخانه رسید.

افتتاح کتابخانه عمومی هدهدسفید؛ نخستین کتابخانه ویژه کودکان و نوجوان در استان

علیرضا زندوکیلی افزود: در سالی که گذشت، اداره‌کل کتابخانه‌های عمومی استان برای ایجاد فضاهای مورد نیاز برای ارائه خدمات جدید کتابخانه‌ای و فرهنگی در کتابخانه‌های تحت پوشش تلاش کرد تا برای نهادینه کردن لذت کتابخوانی خصوصاً در بین کودکان و نوجوانان، تسهیلاتی فراهم کند که افتتاح کتابخانه عمومی هدهدسفید به عنوان اولین کتابخانه ویژه کودکان و نوجوانان در استان تهران با حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی اقدامی ماندگار در این حوزه بود. همچنین به مدد الهی توفیق داشتیم با راه‌اندازی کاروان‌های کتابخوانی با محوریت کتابخانه‌های سیار در میادین اصلی و مراکز پرتردد استان همچون میدان هفت تیر، برج میلاد و روستاهای فاقد کتابخانه؛ خدمتگزار فرهنگی مردم شریف و با اصالت این استان باشیم.

بیش از ۳۱.۴۷  درصد اعضای کتابخانه‌های استان کودکان و نوجوانان هستند

زندوکیلی با اشاره به شاخص تعداد عضو کتابخانه‌های عمومی افزود: تعداد عضویت در کتابخانه‌های عمومی استان با رشد ۱۲.۱۹ درصدی در یک سال گذشته از ۱۶۲ هزار و ۹۶۹  نفر به ۱۸۲ هزار و ۸۳۶  نفر رسیده است؛ بیش از ۳۱.۴۷  درصد این اعضا، کودکان و نوجوانان هستند.

وی با تاکید بر اینکه از مهم‌ترین و مؤثرترین دوران زندگی آدمی، کودکی است و خواندن در این دوران باعث می شود، علاوه بر رشد فرهنگی، کودک به مطالعه به عنوان فعالیت روزانه عادت کند، به اجرای برنامه‌های متنوع فرهنگی ـ ترویجی و برگزاری کارگاههای متعدد در کتابخانه هدهدسفید به عنوان اولین کتابخانه ویژه کودکان و نوجوانان در شهر تهران اشاره کرد و گفت: در این کتابخانه به صورت مستمر و هفتگی کارگاه‌های متنوعی برگزار می‌شود و مسئول و کتابداران این کتابخانه با تعامل مستمر و سازنده با  مدارس و مهدکودک های همجوار جهت معرفی کتاب، آشنایی دانش آموزان با کتابخانه، برگزاری مسابقات کتابخوانی و قصه‌گویی اقدام نموده‌اند؛ گفتنی است ساخت ویژه برنامه هدهدسفید و پخش آن از شبکه پویا در این کتابخانه انجام و در حال ضبط است.

عضو شورای فرهنگ عمومی استان تهران در ادامه درباره شاخص افزایش منابع اطلاعاتی تأکید کرد: کتاب‌های موجود در کتابخانه‌های عمومی استان با رشد ۵.۱۶ درصدی در یکسال گذشته به ۳ میلیون و ۸۸ هزار و  ۲۴۴ نسخه رسیده است. با توجه به اینکه امکان خرید منابع با توجه به بودجه سازمان محدود است، اداره کل کتابخانه‌های عمومی استان با هدف جبران کمبود منابع کتابخانه‌ای خود برای ترویج فرهنگ اهدای کتاب به کتابخانه‌های عمومی تلاش مستمر دارد. در این راستا با اجرای پویش «اهدای کتاب، اهدای دانایی» در یکسال گذشته تعداد ۳۲۳۶۱۱ نسخه کتاب به کتابخانه‌های عمومی استان اهدا شد.که از این تعداد ۶۶۲۴۸ نسخه در خود کتابخانه های استان ثبت شده اند و مابقی به مرکز مبادله استان ارسال شده است.

اهدای قریب به ۲ میلیارد و ۶۲ میلیون تومان کتاب به سازمان‌ها و ادارات کشور

وی در ادامه به  فعالیت مرکز مبادله کتاب استان اشاره کرد و گفت: طبیعتا اهدای کتاب علاوه بر برکات معنوی برکات مادی نیز دربر دارد، ‌صرفه‌جویی‌های مالی که از خلال این اهدای کتاب در سازمان‌ها نهادها، مدارس و … می‌شود قابل توجه است. بر این اساس مرکز مبادله کتاب استان تهران در طول یکسال گذشته  به ۶۵ مراجعه‌کننده پاسخ داده‌ و در پی مکاتبات صورت گرفته از سوی مدارس، مساجد و سازمان‌های کشور در خصوص تجهیز و به‌روزرسانی منابع کتابخانه‌ای، تعداد ۵۸ هزار و ۹۲۴ نسخه کتاب در یکسال گذشته از سوی این اداره‌کل اهدا کرده‌ایم که معادل ریالی این کتاب‌ها قریب ۲ میلیارد و ۶۲ میلیون تومان بوده است.

زندوکیلی با تشریح شاخص امانت کتاب نیز گفت: تعداد کتاب‌های امانت داده شده توسط کتابداران کتابخانه‌های عمومی استان با رشد ۲۷.۲۸ درصدی در یک سال گذشته، به ۲ میلیون و ۸۸ هزار و ۵۷۲ نسخه رسیده است.

حضور پرشور کتابداران در مناسبت‌های ملی- مذهبی

وی در ادامه سخنانش به حضور پرشور کارکنان و کتابداران استان در مناسبت‌های ملی ـ مناسبتی اشاره کرد و گفت: در یکسال گذشته همکاران اداره کل در کنار دیگر هموطنان  با برپایی غرفه در مناسبت‌های مختلف همچون برپایی موکب‌هایی در آیین پیاده‌روی جاماندگان اربعین حسینی(از میدان امام حسین(ع) تهران تا حرم حضرت عبدالعظیم(ع)، با اجرای برنامه‌هایی فرهنگی و کتاب‌محور؛ غرفه اداره کل کتابخانه‌های عمومی استان تهران و ادارات شهرستان در راهپیمایی باشکوه بیست و دوم بهمن، برپایی غرفه در مسیر راهپیمایی روز قدس و شرکت در راهپیمایی و اعلام همبستگی با مردم مظلوم فلسطین، راه‌اندازی غرفه در مسیر مهمانی ۱۰ کیلومتری غدیر، برپایی غرفه در سی امین دوره نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم و …..حضوری پرشور در مراسم‌ها و رویدادهای ملی ـ مذهبی داشته و ضمن معرفی کتابخانه‌ها و خدمات فرهنگی ـ ترویجی آنها و توزیع بیش از یک هزار اقلام تبلیغاتی مختلف به معرفی دوازدهمین جشنواره کتابخوانی رضوی پرداختند.

انعقاد ۴ تفاهم نامه استانی با ادارات و سازمان ها

زند وکیلی در ادامه سخنانش گفت: با هدف ترویج فرهنگ کتابخوانی و لزوم فراهم کردن بستر مطالعه برای عموم اقشار جامعه و تولید فکر و افزایش معلومات عمومی و گسترش تعاملات فرهنگی؛ ادارهکل کتابخانه‌های عمومی استان در یکسال گذشته  اقدام به انعقاد تفاهم‌نامه با ادارات و سازمان‌ها همچون اداره کل آموزش و پرورش شهرستان‌های استان تهران، اداره‌کل فرهنگی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، کتابخانه و موزه آستان مقدس حضرت امام خمینی(ره) و اداره کل ورزش و جوانان استان کرده است.

حمایت از کسب و کارهای کوچک اقدامی ارزشمند و ماندگار برای مردم

وی حمایت از کسب و کارهای کوچک را از جمله فعالیت‌های ویژه کتابخانه های استان در یکسال گذشته عنوان کرد و گفت: در همین راستا کارگاه‌های متنوع آموزشی همچون کارگاه‌های آموزشی «هوش مالی» ویژه کودکان با محوریت قصه‌گویی با حضور اعضای فعال کودک و نوجوان در کتابخانه هدهدسفید شهر تهران برگزار شد؛ در این کارگاه‌های آموزشی و قصه‌محور، تلاش شد تا با تقویت هوش مالی کودکان از طریق قصه‌گویی و پرسش‌های کنجکاوانه و ترغیب کودکان به تفکر عمیق و خلاقانه و نوآور گامی در جهت پرورش نسلی کارآفرین برداریم.

مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان در ادامه سخنانش به کارگاه‌های آموزشی ساخت کتاب در کتابخانه هدهدسفید اشاره کرد و گفت: در این کارگاه  کودکان با انواع کتابها، اشکال مختلف کتابسازی، نویسنده و طراح و ویراستار و تصویرگر، نحوه طراحی صفحات و صفحه‌آرایی، صحافی و منگنه کردن یا دوخت و معرفی شیوه تزیین خلاق و توجه به رنگ‌آمیزی و تصاویر آشنا شدند، اعضای کودک کتابخانه پس از سپری کردن دوره‌های مهارتی به ساخت کتاب نوشته شده خود پرداختند و در پایان نمایشگاهی از آثار برپا شد.

 مدیرکل کتابخانه های عمومی استان تهران  در پایان گزارش خود ابراز امیدواری کرد با حرکت جهادی و سرعت بخشیدن به اجرای برنامه‌های توسعه‌ای بتوان کتابخانه‌های عمومی را به جایگاه واقعی خود در استان و میان شهروندان محترم پایتخت رساند. زندوکیلی، همچنین بازگشایی کتابخانه دانشجو به عنوان اولین مرکز کتابخانه‌ای و فناورانه نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و ۲۴  پروژه کتابخانه‌ای در دست ساخت، بازسازی کلی، تعمیر و تجهیز را از مهمترین برنامه‌های عمرانی اداره کل کتابخانه‌های عمومی در سال جاری نام برد.

/