محمدعلی ایزدی، مدیر اسبق خبر صدا و سیما، به همراه محمد هاشمی رئیس صدا و سیما، کرباسچی، مدیر شبکه دوم، محمدمهدی پورمحمدی، مدیر شبکه یک، مهندس قسیمی، مسئول فنی و سیدمحمدعلی ابطحی، مدیر رادیو در کافه خبر حضور یافتند و از خاطرات دوران جنگ گفتند. محمدعلی ایزدی که در دوران جنگ تحمیلی مدیر خبر صدا و سیما بود در گفتوگو با برگزیده از آن روزهای پرالتهاب گفت، روزی که حمله به ایران آغاز شد و نمود آن در تهران با بمباران پایگاه شکاری مشخص شد.
او میگوید: «به یاد میآورم که رسانهها از همان لحظه آغاز جنگ فعال شدند. تهران، بهعنوان پایگاه یکم شکاری، مورد حمله قرار گرفت و ناگهان فضای بهت و حیرانی در مردم ایجاد شد. همه میپرسیدند: چه اتفاقی افتاده است؟»
او توضیح میدهد: «در آن مقطع، مقام معظم رهبری، نماینده امام و رئیس شورای عالی دفاع، با ما تماس گرفتند و اطلاع دادند که عراق شیطنتی کرده و ما باید منتظر اطلاعیه باشیم. حدود نیم ساعت بعد، اطلاعیه اولیه منتشر شد که مضمون آن این بود: «عراق شیطنت کرده و پاسخ قاطع ما در راه است.» این، آغاز جنگ بود.»
ایزدی درباره سازماندهی و نقش رسانه در طول جنگ ادامه میدهد: «وظیفه رادیو و تلویزیون، صرفاً اطلاعرسانی نبود. شورای ستاد عالی تبلیغات جنگ تشکیل شد و چند روز بعد، در صدا و سیما شورای چهار نفرهای برای سیاستگذاری و نظارت بر پخش و گزارشها شکل گرفت. این شورا شامل نماینده سپاه، مقام ارشد سپاه، نماینده ارتش و نماینده ستاد تبلیغات جنگ بود و من هم بهعنوان نماینده صدا و سیما در آن حضور داشتم.»
او درباره نحوه تصمیمگیری این شورا میگوید: «این شورا تصمیم میگرفت که چگونه گزارشها و اطلاعات جنگی، از نظر سیاسی، اجتماعی و امنیتی، منتشر شوند. در سطح عملیاتی، مرکز خوزستان بهعنوان ستاد عملیات خبری تجهیز شد، چرا که عمده هجوم از مرزهای خوزستان بود و تیمها حضور دائم داشتند و هر اتفاقی را منعکس میکردند.»
ایزدی درباره پوشش خبری و نقش خبرنگاران در آن دوران میگوید: «در طول جنگ، بسیج عمومی اخبار صورت گرفت و پوشش خبری گستردهای ارائه شد. بهعنوان نمونه، شاخصترین بخش دفاع هشت ساله، آزادسازی خرمشهر بود؛ از ابتدای عملیات فتح المبین تا پایان عملیات بیتالمقدس خبرنگاران حضور داشتند. از ۲۴ گروه فیلمبرداری، ۱۸ گروه در جبهه مستقر بودند و گزارشها را پوشش میدادند. این گزارشها اکنون ذخیره ارزشمندی برای تولید برنامهها و مستندهاست.»
او درباره سیاستگذاری اخبار و نحوه ارائه آنها توضیح میدهد: «تلاش شد که کشتهها یا شکستها به شکل ناامیدکننده به مردم نشان داده نشود و پیروزیها نیز با بزرگنمایی افراطی مطرح نشوند؛ هدف اصلی امیدبخشی بود. گزارشها همیشه مستند و واقعی بودند و هیچ نوع دروغ یا شانتاژ وجود نداشت. حتی در مواردی که شکست عملیاتی رخ میداد، بهعنوان عقبنشینی نیروهای مسلح منعکس میشد.»
محمدعلی ایزدی به نقش خبرنگاران در خوزستان اشاره میکند: «یک نکته شاخص اینکه در خوزستان، گروه فیلمبرداری ما، بهویژه خبرنگار شهید رهبر، جلوتر از خط مقدم حرکت میکردند تا واقعیتها را بهطور کامل منتقل کنند. هدف این بود که اثرات منفی یا ناامیدی به حداقل برسد و اخبار، به شکلی تلطیفشده و واقعی به مردم ارائه شود.»
او در پایان درباره چالشهای فعلی اطلاعرسانی و به ویژه عملکرد صدا و سیما در جنگ ۱۲ روزه میگوید: «متأسفانه برخی اخبار غیرکارشناسانه منتشر شدند و امروز به گونهای شده که مردم به اخبار صدا و سیما اعتماد نمیکنند، در نتیجه باید به رسانههای خارجی و بهویژه به فضای مجازی مراجعه میکنند. متاسفم که باید بگویم صدا و سیما در این جنگ ۱۲ روزه عملکرد خوبی نداشت.»
۵۹۵۹
