«یا با ما، یا حذف»؛ چرا هنرمندان در بزنگاههای سیاسی تحت فشارند؟
«یا با ما، یا حذف»؛ چرا هنرمندان در بزنگاههای سیاسی تحت فشارند؟
به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری برگزیده های ایران، چرا همیشه به هنرمندان فشار آورده میشود که در اعتراضات و فتنههای گوناگون طرف یک جریان خاص باشند؟ پاسخ در منطق خودکامانه و انحصارطلبانهای است که سالهاست بر برخی حلقههای فعال در عرصه فرهنگ و هنر سایه افکنده است؛ منطقی که جهان را به دو دسته «با ما هستی» و «نیستی و باید حذف شوی» تقسیم میکند.
در این چارچوب، سکوت، بیطرفی یا حتی تفکیک اعتراض از اغتشاش تحمل نمیشود و هنرمند ناچار است یا همصدا شود یا هزینه حذف، تخریب و فشار را بپردازد. نکته مهم آن است که این حلقهها پس از هر بحران یا اعتراض، خود به سرعت با جریانهای حکومتی وارد همکاری میشوند و همان منطق «با ما باش یا حذف شو» را ادامه میدهند.
این پدیده مسبوق به سابقه است. هرگاه توهین، طرد اجتماعی، انزوا و حذف از کار توسط حلقههای خاص به نتیجه نرسیده، سطح فشار بالاتر رفته است؛ تا جایی که در حوادث سال ۱۴۰۱، حتی به ضربوشتم فیزیکی در خیابان نیز متوسل شدند.
نمونه شاخص آن مهران رجبی است که خود بارها اعلام کرده در خیابان مورد ضربوشتم قرار گرفته است. یا کاظم نوربخش که اخیراً با انتشار ویدئویی، از فشارها و هجمههایی گفت که چرا باید نسبت به اعتراضات، واکنش اینستاگرامی نشان داد و عملاً از جریان آشوب حمایت کرد.
این فشارها تنها به یک یا دو نفر محدود نماند. برخی بازیگرانی که تصمیم گرفتند از اینستاگرام و فضای مجازی خداحافظی کنند نیز هدف حملات سازمانیافته قرار گرفتند؛ حتی در مواردی، گروههایی با راهاندازی صفحات جعلی منتسب به این هنرمندان، مدیریت آنها را در دست گرفتند تا مواضعی خلاف نظر واقعیشان منتشر کنند.
این جریانات واقعیاند؛ همانطور که مهران رجبی، بازیگر سینما و تلویزیون، صریحاً از آن پرده برداشت و گفت از هنرمندان میخواهند «در میدان باشند» و حمایت کنند. حال آنکه هنرمندان اصیل همواره صف اعتراض را از اغتشاش جدا دانستهاند؛ نه فقط امروز، بلکه در تمام برهههایی که کشور با فتنههای گوناگون مواجه بوده است.
مهران رجبی در گفتوگو با خبرنگار برگزیده های ایران تأکید میکند: «همیشه همینطور بوده. در دورههای قبل هم، حتی من که مواضعم مشخص بود، بدترین توهینها را میکردند که چرا حرف نمیزنی. ما دنیا دیدهایم؛ از جنگ تا امروز. فریب این حرفها را نمیخوریم. اما خیلی از همکاران جوانتر این میداندیدگی را ندارند و گاهی با یک فشار، وارد ماجرایی میشوند که بعداً جبرانناپذیر است.»
او با اشاره به موج فحاشی در فضای مجازی میگوید: «امپراتوری فحاشی مجازی از صد لشکر هم اثرگذارتر شده است. بعضیها گرفتار تعداد فالوئر و شبکهها میشوند، در حالی که عزت و احترام را خدا میدهد، نه فضای مجازی.»
رجبی که خود حضور فعالی در شبکههای اجتماعی خارجی ندارد، میافزاید: «چون من در این فضاها نیستم، سراغم نمیآیند؛ اما به سراغ دیگران میروند.»
این بازیگر سینما و تلویزیون در ادامه به مشکلات کشور نیز اشاره میکند و میگوید: «مملکت دچار مشکلات اقتصادی و تورمی است؛ کلافی درهمتنیده که راهحلش فقط از داخل میگذرد. مسئولان باید جدیتر عمل کنند. اینکه دلارهای رانتی میرود و برنمیگردد، مردم را ملتهب میکند. برخورد قاطع و شفاف، اعتماد عمومی را بازمیگرداند.»
او هشدار میدهد که کشور زیر فشار قدرتهای جهانی است و تجربه نشان داده هیچجا با دخالت خارجی به رستگاری نرسیده است: «دشمن خیرخواه ما نیست. این را تجربه تاریخی ثابت کرده. خوشبختانه بعد از وقایع ۱۴۰۱، بسیاری از جوانها به دشمنشناسی دقیقتری رسیدهاند.»
رجبی در پایان تأکید میکند که سرمایهگذاری جریانهای خارجی بر تحریک احساسات جوانان ادامه دارد، اما آگاهی عمومی رو به افزایش است: «باید تشخیص داد دشمن کیست و دوست کدام است. انشاءالله با عقلانیت و هوشیاری، این مسائل حل خواهد شد.»
/