این رقم یعنی دیری نخواهد بود که کشور ما هم مثل بسیاری از کشورها درگیر پدیده سالمندی میشود. بنابراین در سالهای آینده جمعیت بالایی از مردم ایران، نیازمند خدمات سالمندی خواهد بود که دولت موظف به تامین آن است، چرا که در اصل ۲۹ قانون اساسی به مسئله سالمندی اشاره شده که بر اساس آن «برخورداری از تامین اجتماعی از نظر بازنشستگی، بیکاری، پیری، ازکارافتادگی، بیسرپرستی، در راهماندگی، حوادث و سوانح و نیاز به خدمات بهداشتی و درمانی و مراقبتهای پزشکی بهصورت بیمه و… حقی است همگانی و دولت مکلف است طبق قوانین از محل درآمدهای عمومی و درآمدهای حاصل از مشارکت مردم، خدمات و حمایتهای مالی فوق را برای یک به یک افراد کشور تأمین کند» از طرف دیگر در برنامه ششم توسعه هم دولت موظف به ایجاد عدالت و رسیدگی به سالمندان شده است. با این همه به نظر میرسد دستگاههای مسئول برای مدیریت بحران سالمندی فاقد آمادگی لازم هستند و به همین دلیل است اکنون که سالمندان حدود ۸ میلیون نفر از جمعیت کشور را تشکیل میدهند با مشکلات فراوانی دست و پنجه نرم میکنند.
از سوی دیگر امروزه اکثر کتب مرجع پزشکی تاکید بر خروج هر چه سریعتر بیماران از بیماستان دارند ولی خانواده ها به دلیل نبود امکانات مراقبتی خارج از مراکز درمانی مجبور به نگهداری آن ها در این مراکز هستند که از این طریق هم ریسک بیماری های بیمارستانی افزایش می یابد و هم هزینه های درمان افزایش می یابد. به بیان دیگر مراقبت از بیمار و افراد ناتوان علاوه بر هزینه های زیادی که دارد به علت پیچیدگی های آن یکی از مشکلات مهم در اقتصاد و ثبات روانی خانواده است. این امر گاهی از مواقع موجب میشود که خانواده ترجیح دهد که بیمارش مدت زمان بیشتری در مراکز درمانی و بیمارستان تحت مراقبت باشد و در نتیجه این امر موجب تحمیل هزینه بیشتر به خانواده و افزایش هزینه شرکت های بیمه به علت بستری طولانی مدت بیمار در بیمارستان میشود. به همین علت نیاز به خدمات بیمه ای است که در آن مراقبت از بیمار در نظر گرفته شده باشد.
با توجه به افزایش میانگین سنی جامعه و نیز آسیبهای شدید در اثر حوادث گوناگون، امروزه بخشی از اجتماع انسانی ما به درجه ای از ناتوانی دچار میشود که حتی امکان مراقبت از خویش را نیز ندارد. در گذشته مراقبت از این افراد به اعضای دیگر خانواده سپرده می شد، اما با توجه به تغییرات پرشتاب جوامع امروز و کوچک شدن خانواده ها، دیگر امکان ارائه این خدمات به شیوه گذشته وجود ندارد، بدین منظور صنعت بیمه با حمایت نهادهای دولتی با ارائه خدمات مراقبتی در قالب پوشش بیمه ای مراقبت، خانواده را تحت حمایت خود قرار می دهد و به حفظ کیفیت زندگی افراد جامعه کمک میکند.
در حال حاضر بر اساس آیین نامه ۹۹ شورایعالی بیمه، جبران هزینههای پوششهای اصلی و اضافی ناشی از بیماری و یا حادثه به ترتیبی که در بیمه نامه تعیین و در تعهد بیمهگر قرار گرفته است و بر اساس ماده ۳ این آیین نامه جبران هزینههای بستری، جراحی و Day Care در بیمارستان یا مراکز جراحی محدود و هزینه همراه بیمه شدگان بستری در بیمارستان که سن بیمار کمتر از ۱۰ سال یا بیشتر از ۷۰ سال باشد به عنوان پوشش اصلی این بیمه نامه ارائه می شود. همچنین بر اساس بند ۴-۴-۶، جبران هزینه های بستری جهت درمان بیماری های روان پریشی تا ۵۰ درصد سقف تعهد پوشش های اصلی سالیانه به عنوان پوشش اضافی قابل پرداخت بوده و هزینه نگهداری بیماران روان پریش تحت پوشش نیست.
بر اساس آیین نامه بیمه های درمان، هزینههای بستری به صورت محدود ارائه شده و پس از پایان دوره بستری بیمار در بیمارستان، هزینهای بابت مراقبت بیمار متصور نیست این به عنوان یک شکاف قابل ملاحظه در ارائه خدمات به بیماران محسوب میشود.
مراقبت طولانی مدت با مراقبت های پزشکی متفاوت است، زیرا به طور کلی به شما کمک می کند به جای بهبود یا اصلاح مشکلات پزشکی به صورت عادی به زندگی ادامه دهید. مردم اغلب فکر می کنند مراقبت های طولانی مدت کاملاً به عنوان مراقبت های پرستاری در منزل است. خدمات مراقبت طولانی مدت در واقع ممکن است شامل کمک به انجام فعالیت هایی در زندگی روزمره، مراقبت در منزل، مراقبت موقت، مراقبت کلینیکی (بیمارستانی) یا مراقبت روزانه بزرگسالان باشد. این مراقبت ممکن است در خانه خودتان، یک مرکز مراقبت روزانه بزرگسالان، مراکز کمک به زندگی، آسایشگاه، یا مراکزی که به بیماران کمک های پزشکی و معنوی ارائه می دهد انجام شود.
بنابراین ارائه خدمات مراقبت پس از درمان و یا مراقبت های دوران کهنسالی در قالب بیمه نامه مراقبت یک خدمت ماندگار از سوی صنعت بیمه خواهد بود و قطعا در سال های آتی با رشد چشمگیر جمعیت سالمند در کشور، این محصول و خدمت بیمه ای علاوه بر انتقال ریسک هزینه های سالمندی به صنعت بیمه و کمک به ثبات اقتصادی از محل کاهش هزینه های حمایتی سالمندان می تواند همانند سایر محصولات و خدمات بیمه ای، حامی مناسبی در شرایط سخت باشد.
* مدرس و پژوهشگر
۲۲۳۲۲۵
