برگزیده – مدیریت بحران در دنیای کنونی بسیار پیچیده تر از زمانهای گذشته شده است. اما هنوز بر اساس یافته های درست از این علم شاید بشود برخی حوادث را کنترل و از تبدیل شدن آن به یک بحران بزرگ و خانمان سوز تا حدودی پیشگیری کرد.
نا گفته نماند مدیریت بحران سوانح طبیعی مثل سیل و زلزله در عصر حاضر با توجه به تکنولوژی های پیشرفته حداقل در مرحله ارزیابی و تحلیل ریسک خیلی آسانتر از مدیریت بحران های انسان ساز مثل شروع جنگ یا تروریزم و مسایل بیولوژیک قلمداد می شود. در بحران های انسان ساز عموما با افرادی در راس گروه طرف مقابل قرار داریم که ارزیابی روحی و روانی فرد لیدر و آنالیز رفتار او خیلی راحت نیست (هیتلر، استالین، چنگیز، صدام و …).
مسائل روانی بنا به گفته بزرگان علم روانشناسی از کودکی به مرور شکل می گیرد و لذا تابع پارامترهای اثر گذار متعدد در طول عمر یک فرد می باشد که امر رفتار سنجی را بسیار سخت می نماید. در خصوص آقای ترامپ بدون شک بر اساس عملکرد و رفتار ایشان طی این سالها بدون شک باید قبول کرد او فردی متعادل یا حتی نزدیک به متعادل نمی باشد (تعادل در اینجا به معنی خوب یا بد بکار گرفته نشده است.) زندگی او نیز تلاطم های زیادی داشته است در دورانی در نیویورک شهر بی رحم و سخت مهاجر پذیر ناچار به بقا و سپس رشد مالی قابل توجه ای را تجربه کرده است که مسلما در او اثرات زیادی بر جای گذاشته است. مسائلی از این دست که در رفتار او بدون شک در دوران ریاست جمهوری اش کاملا قابل ردیابی، شناسایی و کاملا عریان و ظاهر می باشد.
در سالهای ریاست جمهوری آقای ترامپ بخصوص دوران اخیر، او کشورهای زیادی را تقریبا یا بعبارتی همه کشورها را عصبانی و به خیلی از روابط درست یا غلط بین المللی پشت کرد، حرفهایی زد که اگر برخی هم او را ناچارا همراهی کردند بدون شک رضایتی از این پیوند نداشتند حداقل فیگور جهان پسندی نبوده است. او با رفتار و حرفهای خود مردم امریکا را هم به خیابانها کشید تا نارضایتی های خود را بلند بر سر او فریاد زنند، امریکا را باید خیلی خوب شناخت، مکانیزمی متفاوت از بقیه کشورهای جهان دارد. حال چنین آدم پیچیده ای از نظر پیشینه، روحی و روانی که از سویی تقریبا تمام دولتها و مردم خود را به ستوه آورده و از سوی دیگر مدام در پی داشتن نوبل صلح است که حتی دایم به زبان می آورد باید آدم قابل تاملی فرض شود.
جنگ همان شیطان پلیدی است که در پی نابودی انسانها، توسعه، محیط زیست و تمدنها و تمامی ساختارهای بشر است، دقیقا نقطه مقابل انسانیت و تداوم زندگانی بشر دوستانه. اما همانگونه که در بالا عرض کردم متاسفانه توسط افرادی با پیچیدگی های روانی این پدیده شوم رخ می دهد. در روزهای اخیر هر چه به آقای ترامپ، کارها و حرفهای او بخصوص بعد از مجمع داووس و نارضایتی امریکایی ها و دنیا از او و جایزه نوبل؟! بیشتر فکر می کنم نمی دانم چرا تصور می کنم او برای غلبه بر مخالفان خود و حتی شده برای کسب جایزه ناقابل صلح نوبل به ایران حمله خواهد کرد. او باید تمام دول دنیا را بعد از تمام تهمت هایی که به آنها زده است متعاقد کند که او دنیا را در برابر ایران بد و محور شرارت نجات داد، لذا به فکر ترامپ و همراهان او با این حمله قهرمان جهان و دولتها باید با او دوست و همراه باشند علی رقم تعرفه ها و حرفهای پیشین او. این سناریو در مقابل وجدانهای در خواب جهانی توجیه موجه ای برای او و جو جهانی که علیه ایران وجود دارد فراهم خواهد ساخت و او با این کار فکر می کند دوباره محبوب دنیا خواهد شد.
لذا، اینبار نگرانم که او برای آقای جهان شدن و پس زدن روسیه و چین و کسب محبوبیت از دست رفته امریکا و خود دست به چنین کاری بزند، پس بعنوان یک معلم مدیریت بحران توصیه می کنم در حد ممکن آماده باید بود. البته همانند جنگ ۱۲ روزه که منهم خانه ام را از دست دادم هر جنگی دو طرف دارد همانطور که اسرائیل متوجه شد که ایران هم محکم پاسخگو است لذا بهتر است تمام دول دنیا و بخصوص امریکا و مهمتر از همه کشورهای همسایه خیلی جامع به عواقب چنین کاری فکر و درست ارزیابی کرده باشند.
امیدوارم عقل و منطق بر توهمات پیروز آید و چنین ننگی در تاریخ رخ ندهد. گرفتن جان خلایق خداوند (جانها و حیات فقط متعلق به الله است لاغیر !)، تخریب ساخته های بشر، محیط زیست و نابودی امکانات زیستی انسانها و طبیعت ابلهانه ترین کاری است که یک موجود (انسان) می تواند انجام دهد.
* استاد نمونه کشور در مهندسی و مدیریت بحران
۴۲/۴۲
