راهکارهای ارتقای دیپلماسی علمی

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری برگزیده های ایران، بهروز عباس زاده، کارشناس روابط فرهنگی بین المللی طی یادداشتی با عنوان «اهمیت دیپلماسی علمی و راهکارهای آن» نوشت:

دیپلماسی علمی به عنوان یک مفهوم نوظهور در سیاست خارجی، به دنبال استفاده از علم و فناوری برای ارتقای منافع ملی و به نمایش گذاشتن تصویری علمی و فناوارانه از میهن عزیزمان در پیش روی جهان مدرن است. این امر از طریق همکاری‌های علمی و تحقیقاتی، تبادل دانشجو و پژوهشگر، برگزاری کنفرانس‌ها و رویدادهای علمی و به اشتراک گذاشتن دستاوردهای علمی انجام می‌شود.

اهمیت دیپلماسی علمی شامل ارتقای قدرت نرم، جذب سرمایه و فناوری، تقویت دیپلماسی عمومی و حل مسائل جهانی است. ارتقای قدرت نرم به عنوان شاخصه دیپلماسی علمی به این معناست که دیپلماسی علمی می‌تواند به عنوان ابزاری برای ارتقای قدرت نرم کشور و افزایش نفوذ فرهنگی و علمی آن در جهان عمل کند. جذب سرمایه و فناوری نیز به معنای همکاری‌های علمی و تحقیقاتی با سایر کشورهاست که می‌تواند به جذب سرمایه و فناوری‌های جدید به کشور کمک کند. تقویت دیپلماسی عمومی در عرصه دیپلماسی علمی می‌تواند به عنوان ابزاری برای تقویت دیپلماسی عمومی و ایجاد روابط مثبت با مردم سایر کشورها عمل کند و همچنین دیپلماسی علمی از آن رو می‌تواند به حل مسائل جهانی منجر شود که به عنوان ابزاری برای حل مسائل جهانی مانند تغییرات آب و هوایی، بیماری‌های واگیردار و فقر به کار گرفته شود.

 اما توسعه دیپلماسی علمی با چه راهکارهایی امکان‌پذیر است؟
ایجاد ساختار مناسب: برای توسعه دیپلماسی علمی، لازم است ساختاری مناسب در دستگاه‌های دولتی و دانشگاه‌ها ایجاد شود.
تخصیص بودجه: برای اجرای برنامه‌های دیپلماسی علمی، لازم است بودجه کافی به این امر اختصاص داده شود.
جذب و تربیت نیروی انسانی متخصص: برای اجرای برنامه‌های دیپلماسی علمی، لازم است نیروی انسانی متخصص در این زمینه جذب و تربیت شود.
ارتباط دانشگاه و صنعت: برای توسعه دیپلماسی علمی، لازم است ارتباط بین دانشگاه‌ها و صنعت تقویت شود.
دیپلماسی پارلمانی: دیپلماسی پارلمانی می‌تواند به عنوان ابزاری برای ترویج دیپلماسی علمی و جلب حمایت نمایندگان مجلس از این امر به کار گرفته شود.
دیپلماسی رسانه‌ای: دیپلماسی رسانه‌ای می‌تواند به عنوان ابزاری برای اطلاع‌رسانی در مورد دستاوردهای علمی کشور و ترویج دیپلماسی علمی به کار گرفته شود. در دولت های گذشته ازجمله دولت  سیزدهم توجه ویژه‌ای به دیپلماسی علمی شده است و اقدامات قابل توجهی در این زمینه انجام شده است وجذب 110 هزار دانشجوی خارجی در کشور، یکی از دستاوردهای مهم در حوزه دیپلماسی علمی در دولت سیزدهم است.
 برای رسیدن به هدف جذب 300 هزار دانشجوی خارجی در برنامه هفتم توسعه، نیازمند انجام اقداماتی مانند رفع موانع اداری، تنوع‌بخشی به جذب دانشجو از کشورهای مختلف و تقویت زیرساخت‌های دانشگاه‌ها هستیم.

مخلص کلام اینکه دیپلماسی علمی به عنوان ابزاری کارآمد در سیاست خارجی، می‌تواند به ارتقای منافع ملی و تصویر کشور در عرصه بین‌الملل کمک کند. برای توسعه دیپلماسی علمی، لازم است اقداماتی مانند ایجاد ساختار مناسب، تخصیص بودجه، جذب و تربیت نیروی انسانی متخصص، تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت، استفاده از دیپلماسی پارلمانی و دیپلماسی رسانه‌ای انجام شود.

انتهای‌پیام/