آینده تاریک آب در ایران؛ احتمال ورشکستگی آبی تا سال ۲۰۵۰

به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری برگزیده های ایران، چندی پیش یک تحقیق جدید توسط موسسه Statisca وضعیت کشورهای مختلف از نظر آبی را بررسی و مشخص کرده که وضعیت آبی کشورها تا سال ۲۰۵۰ در چه شرایطی خواهد بود. بر  این اساس کشورها در چهار گروه از شدیدترین تنش آبی تا کم‌ترین خطر تنش آبی دسته‌بندی شده‌اند که کشور ما نیز در گروه کشورهایی قرار دارد که پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۵۰ شدیدترین تنش آبی را تجربه کنند.

بر اساس پیش‌بینی‌های مؤسسه منابع جهانی (WRI)، انتظار می‌رود ۵۱ کشور و سرزمین از ۱۶۴ کشور و سرزمین مورد بررسی، تا سال ۲۰۵۰ دچار فشار تنش آبی شدید یا بسیار شدید شوند که این آمار معادل ۳۱ درصد از جمعیت است. این سناریو بر اساس افزایش دمای بین ۲.۸ تا ۴.۶ درجه سانتی‌گراد تا سال ۲۱۰۰ به دست آمده است.

این گزارش می‌‌افزاید، بر اساس شواهد موجود، علاوه بر کل شبه جزیره عربستان، ایران و هند، بیشتر کشورهای شمال آفریقا مانند الجزایر، مصر و لیبی نیز از جمله کشورهایی هستند که انتظار می‌رود تا سال ۲۰۵۰ حداقل ۸۰ درصد از آب در دسترس خود را مصرف کنند. با این حال، پدیده کمبود آب محدود به کشورهای در حال توسعه نیست و کشورهای جنوب اروپا مانند پرتغال، اسپانیا و ایتالیا نیز در حال حاضر تحت فشار شدید آب هستند و وضعیت در اسپانیا تا سال ۲۰۵۰ به‌طور قابل توجهی بدتر خواهد شد.

در رابطه با این موضوع، الهه موحدی؛ کارشناس محیط زیست به برگزیده های ایران گفت: بر اساس معیارهای جهانی, زمانی که به ازای هر نفر در یک کشور مقدار سالانه ۱۷۰۰ متر مکعب آب تجدیدپذیر در دسترس باشد, شاخص بیلان آب آن کشور استاندارد است اما اگر این میزان به زیر ۱۷۰۰ متر مکعب در سال برسد کشور در شرایط تنش آبی قرار می‌گیرد, حال اگر این عدد از ۱۰۰۰ متر مکعب هم کمتر شود, شرایط بحران آبی در کشور ایجاد می‌شود.

وی افزود: بر اساس آخرین آمارها, کشور ما از سال ۱۳۹۱ از شرایط نرمال خارج شده و در حال حاضر در مرز تنش و بحران آب قرار دارد و تنها یک قدم تا بحران آب فاصله دارد. نکته نگران‌کننده این است که طبق پیش‌بینی‌ها با ادامه این روند ایران تا سال ۲۰۵۰ به سالانه ۵۰۰ متر مکعب آب تجدیدپذیر به ازای هر نفر می‌رسد که این مقدار مرز بحران آب را نیز رد می‌کند!

این کارشناس با بیان اینکه مورد دیگری که پیش‌بینی بحران آب تا ۲۰۵۰ را نزدیک‌تر از همیشه نشان می‌دهد، کاهش متوسط بارندگی در کشور است، گفت: در ایران میانگین بارندگی کمتر از میانگین بلندمدت است. میانگین بارندگی در کشور ۲۵۰ میلی‌متر در سال بوده که اکنون به حدود ۲۰۰ میلی‌متر در سال رسیده و همچنان در حال کاهش است.

موحدی درخصوص استفاده از آب‌های زیرزمینی هم گفت: بر اساس آمار وزارت نیرو، ۵۵ درصد آب کشور ما از آب‌های زیرزمینی تأمین می‌شود و این درحالی است که ورشکستگی آبخوان‌ها در کشور از همیشه مشهودتر است و ادامه این روند شرایط نگران‌کننده‌ای را تا سال ۲۰۵۰ برای ما رقم خواهد زد. از طرفی هم اراده‌ای برای اصلاح روند موجود چه در میان مسئولین و چه مردم دیده نمی‌شود؛ لذا پیش‌بینی ورشکستگی آبی تا سال ۲۰۵۰ دور از انتظار نخواهد بود.

/