به گزارش خبرگزاری برگزیده، ۲۵ سال پس از حملات القاعده به آمریکا، مقامهای امنیتی اروپا با تهدیدی روبهرو هستند که برخلاف الگوهای سنتی تروریسم، به طور عمده در فضای آنلاین شکل میگیرد و جوانان را به خشونت واقعی سوق میدهد.
بنابر روایت ایرنا، بارتجان وگتر، هماهنگکننده مقابله با تروریسم اتحادیه اروپا، در گفتوگو با آسوشیتدپرس با اشاره به پدیده موسوم به «افراطگرایی خشونتآمیز نیهیلیستی» گفت: این خشونت بهانه ای برای خشونت است.
اندازه دقیق شبکههای فعال در این حوزه مشخص نیست، اما نیروهای پلیس ۹ کشور اروپایی در جریان عملیات مختل کردن فعالیت این شبکهها در ماههای ژوئن و ژوئیه، حدود ۴ هزار و ۳۴۰ نشانی اینترنتی مرتبط با جامعه آنلاین موسوم به «The COM» را شناسایی کردند.
بر اساس آمار اتحادیه اروپا، در سال گذشته ۴۵ حمله تروریستی در ۱۰ کشور از ۲۷ عضو اتحادیه اروپا گزارش شد. هیچیک از این حملات به حوادث گسترده با تلفات سنگین منجر نشد و حدود نیمی از آنها نیز خنثی یا ناکام ماندند؛ با این حال ۶ نفر جان خود را از دست دادند.
همچنین ۴۸۶ نفر مظنون به ارتباط با تروریسم در ۲۱ کشور عضو اتحادیه اروپا بازداشت شدند. گروههای افراطی که اغلب از شبکههای خارج از اروپا هدایت یا الهام گرفتهاند، عامل ۲۴ حمله بودند و بیش از ۷۰ درصد بازداشتشدگان مرتبط با تروریسم را تشکیل میدادند. حدود یکسوم تمام افراد بازداشتشده نیز کمتر از ۱۸ سال داشتند و بیشتر آنها پسر بودند.
با این حال، یوروپل آمار مستقلی درباره افراطگرایی خشونتآمیز نیهیلیستی ندارد؛ زیرا تعریف این پدیده در کشورهای مختلف متفاوت است و برخی اقدامات آن ممکن است در چارچوب جرایم عادی و نه تروریسم طبقهبندی شود.
خشونت بهعنوان سرگرمی
وگتر گفت در این نوع افراطگرایی، خشونت به ابزاری برای اثبات خود و کسب جایگاه در جوامع آنلاین تبدیل شده و ارتباط مستقیمی با ایدئولوژی ندارد.
در یکی از نمونههای مورد اشاره مقامهای اروپایی، یک نوجوان ۱۶ ساله در فنلاند در سال ۲۰۲۵ به ۳ دانشآموز دختر حمله کرد. وی گفته بود قصد دارد اقدامی «مهم» و «هیجانانگیز» انجام دهد و از انگیزه سیاسی مشخصی سخن نگفته بود.
در ایتالیا نیز یک نوجوان ۱۵ ساله برای کسب شهرت در فضای آنلاین اقدام به برنامهریزی برای قتل کرده بود. وی تصاویری از حملات، قتلها، تیراندازیهای مدارس و سوءاستفاده جنسی از کودکان را در تلفن همراه خود نگهداری میکرد.
وگتر تاکید کرد این موارد طی ۲ تا ۳ سال گذشته افزایش یافته و حوادثی منفرد نیستند، بلکه شبکههای آنلاین، اغلب متشکل از جوانان و برای جوانان، در شکلگیری آنها نقش دارند. به گفته وی، این شبکهها در نهایت میتوانند اعضای خود را به خشونت در دنیای واقعی، از جمله حملات با سلاح سرد، سوق دهند.
این مقام اروپایی افزود شناسایی و پیشگیری از این اقدامات دشوار است، زیرا عاملان اغلب سابقه کیفری ندارند و تنها ردپای آنها در فضای آنلاین باقی میماند؛ فضایی که بخشی از آن نیز در بسترهای رمزگذاریشده و جوامع بسته شکل میگیرد.
شبکههای آنلاین و جرایم واقعی
یکی از شبکههایی که در کانون توجه مقامهای امنیتی قرار دارد، گروه ۷۶۴ است که توسط بردلی کادنهد، یک ترکتحصیلکرده دبیرستانی آمریکایی، بنیان گذاشته شد.
وی اکنون به دلیل جرایم مرتبط با پورنوگرافی کودکان و جرایم جنسی به ۸۰ سال زندان محکوم شده، اما فعالیت این شبکه ادامه دارد.
در آلمان نیز یک مرد ۲۰ ساله که عضو ارشد ۷۶۴ تلقی میشود، با ۱۲۳ اتهام از جمله قتل، تجاوز و سوءاستفاده جنسی از کودکان مواجه شده است.
وگتر گفت برخلاف ۲۵ سال پیش که تهدید تروریستی بیشتر از سوی افراطگرایانی بود که وارد آمریکا میشدند و برای انجام حملات آموزش میدیدند، تهدید امروز اروپا تا حد زیادی در فضای آنلاین سازماندهی میشود.
وی فضای اینترنت را بستری میداند که امکان ارتباط میان تهدیدهای مختلف را فراهم میکند و تاکید دارد این محیط همچنان بیش از اندازه پذیرای چنین فعالیتهایی است.
چالش حریم خصوصی و هوش مصنوعی
افزایش استفاده از هوش مصنوعی نیز نگرانیهای تازهای برای مقامهای امنیتی ایجاد کرده است. مدافعان حریم خصوصی بر حق افراد برای ارتباط بدون دخالت غیرموجه تاکید دارند و مقامهای امنیتی و برخی شرکتها را به تضعیف این حفاظتها از طریق ابزارهایی مانند جاسوسافزار متهم میکنند.
در مقابل، وگتر گفت نیروهای مجری قانون باید ابزارهای لازم برای مقابله با تهدیدهای امروزی را در اختیار داشته باشند، زیرا ۸۵ درصد تحقیقات جنایی در محیط دیجیتال انجام میشود.
یوروپل همچنین اعلام کرده است که مجرمان از تصاویر و فایلهای صوتی برای تولید و ویرایش تبلیغات استفاده میکنند و فناوریهایی مانند دیپفیک، میم و گیف در این زمینه به کار گرفته میشوند. رباتهای مبتنی بر هوش مصنوعی نیز برای افزایش جذب نیرو و ترویج ایدئولوژیهای تروریستی مورد استفاده قرار گرفتهاند و برخی ابزارهای هوش مصنوعی برای تحقیق و آمادهسازی حملات به کار رفتهاند.
وگتر در پایان هشدار داد که محتوای خشونتآمیز، تبلیغات، دستورالعملها و تاکتیکهای مرتبط با خشونت با استفاده از هوش مصنوعی با سرعت بیشتری در فضای مجازی منتشر و تقویت میشوند.
۲۱۹
