برگزیده – محمد عارف معزی: انتخابات پارلمانی اسرائیل در پنجم آبان در شرایطی برگزار می‌شود که احتمال ازسرگیری درگیری نظامی با ایران همچنان مطرح است. پیروزی دوباره بنیامین نتانیاهو و ائتلاف با احزاب راست افراطی می‌تواند بر محاسبات نظامی تل‌آویو تأثیر بگذارد؛ هرچند فشارهای واشنگتن و هزینه‌های جنگ نیز در تصمیم‌گیری‌های آینده نقش دارند.
در مقابل، روی کار آمدن دولت جدید لزوماً به معنای تغییر راهبرد اسرائیل در قبال ایران نیست و ممکن است تفاوت‌ها بیشتر در شیوه مواجهه باشد. هم‌زمان، اختلافات احتمالی نتانیاهو و ترامپ، انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و تحولات منطقه‌ای می‌توانند بر زمان، شدت و دامنه درگیری احتمالی اثر بگذارند.
خبرگزاری برگزیده، در گفتگو با کورش احمدی، دیپلمات پیشین، به بررسی این تحولات پرداخته است.
در ادامه مشروح گفتگوی کورش احمدی با برگزیده را می‌خوانید؛
هیچ‌کس در اسرائیل قرار نیست سیاست برخورد نظامی با ایران را کنار بگذارد / حذف نتانیاهو از سیاست اسرائیل می‌تواند اندکی از تنش منطقه‌ای بکاهد
*** انتخابات امروز پارلمانی اسرائیل در شرایطی برگزار می‌شود که احتمال ازسرگیری درگیری نظامی با ایران همچنان مطرح است. نتیجه این انتخابات چه تأثیری بر محاسبات امنیتی و نظامی تل‌آویو خواهد گذاشت؟ آیا تغییر دولت می‌تواند زمینه کاهش تنش را فراهم کند یا تقابل با ایران به راهبردی فراتر از دولت نتانیاهو تبدیل شده است؟
در دو تجاوز گذشته نیز اگر مجوز آمریکا را نداشت، قادر به اقدام به تجاوز به ایران نمی توانست باشد. حداقل این است که برای دفاع در برابر توان موشکی و پهپادی ایران و نیز حمایت های اطلاعاتی نیاز به چتر حمایتی آمریکا دارد.مادام که نتیجه انتخابات روشن نشده، پاسخ جامعی به این سوالها نمی توان داد. اما به جرات می توان گفت که اگر ائتلاف نتانیاهو در نتیجه این انتخابات تضعیف شود، ممکن است بتوان از کاهش اندکی در میزان تنش در منطقه سخن گفت.
نتانیاهو همه مرزها را رد کرده و به شکلی عمل کرده که استقرار یک دولت افراطی‌تر و مرگبارتر از آن در راس دولت اسرائیل قابل تصویر نیست. لذا اگر او بعد از دو دهه از سیاست اسرائیل حذف شود، ممکن است بتوان از مختصری کاهش تنش در منطقه سخن گفت.
اما در ارتباط با ایران بعید است تفاوت عمده ای از ناحیه جانشین او قابل تصور باشد. البته فرق عمده آیزنکوت که کاندیدای جانشینی نتانیاهو است، این است که برخلاف نتانیاهو “تغییر رژیم” درایران را از طرق نظامی ممکن نمی داند یا بسیار سخت می داند.
اما معتقد است با توسل به زور باید توان هسته ای، موشکی و نیروهای منطقه ای متحد ایران را هدف قرار داد. در مجموع، تقریبا هیچ کس در اسرائیل سیاست برخورد نظامی با ایران را قرار نیست کنار بگذارد.
نتانیاهو امیدوار است تغییر رژیم در ایران برگ برنده انتخاباتی او باشد / در صورت انتخاب مجدد، بعید است نتانیاهو فکر تقابل نظامی با ایران را کنار بگذارد
*** اگر نتانیاهو در انتخابات پیروز شود و بار دیگر با حمایت احزاب راست افراطی دولت تشکیل دهد، چه سناریوهایی درباره آینده جنگ با ایران محتمل خواهد بود؟ آیا او برای تحقق اهداف اعلام‌شده خود در قبال ایران به سمت دور تازه‌ای از حملات نظامی حرکت خواهد کرد یا فشارهای آمریکا و هزینه‌های جنگ می‌تواند او را به سمت مهار تنش سوق دهد؟
نتانیاهو رسما و علنا خود را متعهد به “تغییر رژیم” در ایران کرده است و امیدوار است که این برگ برنده ای برای او در انتخابات باشد. لذا در صورت انتخاب مجدد، بعید است که فکر تقابل نظامی با ایران را کنار بگذارد. تنها فاکتوری که می تواند خوی جنایتکارانه و جنگ طلبانه او را محدود کند، عدم همراهی آمریکا با او است.
به عبارت دیگر، نتانیاهو برای جنگ تمام عیار با ایران نیاز قطعی به کس مجوز قبلی از آمریکا دارد. در دو تجاوز گذشته نیز اگر مجوز آمریکا را نداشت، قادر به اقدام به تجاوز به ایران نمی توانست باشد. حداقل این است که برای دفاع در برابر توان موشکی و پهپادی ایران و نیز حمایت های اطلاعاتی نیاز به چتر حمایتی آمریکا دارد.
لذا اگر ایران بتواند به حداقلی از تنش زدایی با آمریکا برسد، از این طریق امکان مهار اسرائیل نیز وجود خواهد داشت.
از نگاه نتانیاهو، هدف اقدام نظامی علیه ایران باید تغییر رژیم باشد/ حتی با شکست نتانیاهو، نمی‌توان انتظار کنار گذاشتن گزینه نظامی را داشت
*** در صورت شکست نتانیاهو و تشکیل دولت به رهبری مخالفان او، آیا می‌توان انتظار تغییر در سیاست اسرائیل در قبال ایران را داشت؟
در مورد زمان حمله نیز فکر می کنم که همه چیز به نتیجه ادامه تلاش های جاری برای نیل به یک راه حل دیپلماتیک مربوط می شود.در سوال قبلی اشاره کردم که همه طیف های سیاسی اسرائیل معتقد به ضرورت انجام اقدام نظامی برای مهار برنامه هسته و موشکی ایران و نیز توان محور مقاومت هستند. و از این نظر تفاوت عمده ای بین آنها و جریان نتانیاهو وجود ندارد.
تفاوت تنها در این است که نتانیاهو معتقد است که مادام که نظام جمهوری اسلامی در ایران برقرار است، اسرائیل نمی تواند احساس امنیت کند و در نتیجه هدف اقدام نظامی علیه ایران باید “تغییر رژیم” باشد.
ترامپ به دنبال توافقی هسته‌ای با ایران بهتر از برجام است / نتانیاهو برای نابودی یادداشت تفاهم اسلام‌آباد نیز تلاش کرد
*** با توجه به گزارش‌هایی درباره بررسی احتمال حملات مجدد آمریکا و اسرائیل به ایران، آیا ممکن است نتیجه انتخابات اسرائیل به‌جای کاهش تنش، به عاملی برای تغییر زمان‌بندی عملیات نظامی تبدیل شود؟ نقش اختلاف احتمالی نتانیاهو و ترامپ بر سر زمان و دامنه حملات و همچنین انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در ۱۲ آبان را در این زمینه چگونه ارزیابی می‌کنید؟
احتمال گسترش جنگ به کشورهای منطقه اینبار بیشتر خواهد بود چرا که حربه ایران عمدتا حمله به اهدافی در کشورهای عربی است.فکر می کنم که نتانیاهو اگر به هر شکلی در قدرت بماند، حتی به صورت دولت موقت تا تشکیل دولت بعدی، خواستار حمله به ایران در هر زمان و در اسرع وقت خواهد بود. ترامپ از جهاتی به عنوان ترمز او عمل می کند و تصمیم ترامپ طبعا تابع ملاحظات متعددی است؛ ملاحظاتی که برای نتانیاهو بی اهمیت است.
برداشت من این است که ترامپ ترجیج می دهد که از یک راه دیپلماتیک به مصالحه ای با ایران برسد و یک توافق هسته ای با ایران امضا کند که از برجام بهتر باشد و بتواند آنرا به عنوان یک پیروزی به افکار عمومی در آمریکا ارائه کند.
این در حالی است که نتانیاهو اساسا در این عوالم نیست و مترصد است که به هر قیمتی امکان هر گونه مصالحه دیپلماتیک با ایران را منتفی کند. در مورد برجام چنین کرد و اخیرا در مورد یادداشت تفاهم اسلام آباد نیز عملا حداکثر تلاش را برای نابودی آن به عمل آورد تا آنجا که حتی علنا مورد اعتراض جی دی ونس هم قرار گرفت.
در مورد زمان حمله نیز فکر می کنم که همه چیز به نتیجه ادامه تلاش های جاری برای نیل به یک راه حل دیپلماتیک مربوط می شود. این احتمال هم وجود دارد که در صورت بن بست دیپلماتیک، ترامپ بر خلاف نظر نتانیاهو ادامه وضع موجود یعنی ادامه محاصره دریایی و افزایش فشار اقتصادی بر ایران را انتخاب کند و چند ماهی برای دیدن نتیجه این فشارها بر ایران صبر کند.
احتمال استفاده از بمب مادر و حتی بمب هسته‌ای مطرح است/ زیرساخت‌های انرژی و حمل‌ونقل ایران ممکن است هدف جنگ باشند
*** اگر پس از انتخابات، چه با پیروزی نتانیاهو و چه با روی کار آمدن دولت جدید، درگیری نظامی از سر گرفته شود، آیا باید انتظار جنگی مشابه جنگ‌های ۱۲روزه و ۴۰روزه را داشت یا شرایط منطقه به سمت سناریویی متفاوت حرکت کرده است؟ چه عواملی، از توان موشکی و ظرفیت دفاعی ایران گرفته تا نقش آمریکا، وضعیت تنگه هرمز و احتمال گسترش درگیری به کشورهای منطقه، می‌توانند مدت، شدت و دامنه جنگ احتمالی را تعیین کنند؟
فکر نمی کنم که جنگ تمام عیار بعدی الزاما مشابه دو جنگ قبلی باشد. چرا که متجاوزان در آن دو جنگ نتیجه نگرفتند. بنابراین، احتمالا جنگ فراگیر بعدی باید یک طرح عملیاتی متفاوت داشته باشد و ممکن است در آن زدن سایت های موشکی و حمله مجدد به سایت های هسته ای از راههای جدیدی مثل بمب مادر و شاید بمب های هسته ای تاکتیکی در دستور کار باشد.
بعلاوه، فکر می کنم که اینبار مثل جنگ ناتو علیه صربستان و دو جنگ آمریکا علیه عراق، حمله به زیرساخت های انرژی و حمل و نقل و … نیز مد نظر متجاوزان باشد.
طبعا احتمال گسترش جنگ به کشورهای منطقه اینبار بیشتر خواهد بود چرا که حربه ایران عمدتا حمله به اهدافی در کشورهای عربی است. باید دید که این حربه ایران آیا اینبار ممکن است موجب خویشتن داری از سوی متجاوزان بشود.
۲۱۹
