نخستین ویژگی ادبیات ترامپ، فاصله گرفتن از زبان سنتی سیاستمداران آمریکایی است. در سیاست کلاسیک ایالات متحده، معمولاً از زبانی رسمی، محتاط و دیپلماتیک استفاده میشود. ترامپ اما این قاعده را تا حد زیادی کنار گذاشته و به زبانی ساده، کوتاه و گاه عامیانه روی آورده است.
جملات کوتاه، واژههای احساسی و تکرار شعارها ، بخش مهمی از سبک او را تشکیل میدهد. همین ویژگی باعث میشود پیامهای او به سرعت در رسانهها و شبکههای اجتماعی بازنشر شود و برای طیف وسیعی از مخاطبان قابل درک باشد.ما با جهانی روبه رو هستیم که با سرعتی سرسام آور در حال حرکت است. بنابراین پیام های با حجم بالا از حوصله مخاطب خارج است.و معمولا مخاطب اشتیاقی برای تمرکز روی پیام هایی با متن طولانی ندارد.
ویژگی دوم، شخصیسازی سیاست است. ترامپ در بسیاری از موارد رقابت سیاسی را از سطح اختلاف نظرهای سیاستی فراتر میبرد و آن را به تقابل میان افراد تبدیل میکند. او بارها برای رقبای سیاسی خود لقبهایی ساخت و آنها رو مورد تمسخر قرار داد. نمونه بارز آن رفتاری است که قبال جو بایدن و بارا اوباما دارد.از این طریق تلاش می کند تصویری ساده،روشن و قابل فهم از رقابت سیاسی ارائه دهد. این روش، اگرچه از منظر سنتهای دیپلماتیک غیرمعمول به نظر میرسد و متداول نیست ، اما در فضای رسانهای امروز کارکردی مشخص دارد: ایجاد روایتهای ساده و دراماتیک و در عین حال جذاب که به سرعت در افکار عمومی بازتاب پیدا میکنند.در واقع تک ضربه های سهمگین وارد می کند.
یکی دیگر از جنبههای مهم ادبیات ترامپ، ایجاد شوک خبری است. در فضای رسانهای امروز، توجه مخاطب به سرعت جابهجا میشود و رقابت برای جلب این توجه بسیار شدید است. ترامپ به خوبی از این منطق آگاه است و به همین دلیل اغلب از جملاتی استفاده میکند که قابلیت تبدیل شدن به تیتر خبر را داشته باشند. این رویکرد باعث میشود او حتی در زمانی که در قدرت رسمی قرار ندارد نیز همچنان در مرکز توجه رسانهها باقی بماند.
در این میان، آنچه بیش از همه محل بحث بوده، تناقضهای ظاهری در سخنان ترامپ است. او گاه مواضعی اتخاذ میکند که در فاصلهای کوتاه تغییر میکند یا با گفته های قبلی او تفاوت دارد. برخی این رفتار را نشانه بیثباتی در سیاستورزی میدانند،یا حتی نشانه هایی از روانپریشی و اختلالات روانی . اما در تحلیلهای ارتباطات سیاسی و خصوصا رسانه ای، این پدیده گاه به عنوان نوعی تاکتیک نیز تفسیر میشود. در این چارچوب، طرح مواضع تند یا حداکثری میتواند ابزاری برای سنجش واکنش افکار عمومی یا افزایش قدرت چانهزنی باشد. در واقع، طرح یک موضع رادیکال میتواند فضای مذاکره یا عقبنشینی بعدی را نیز شکل دهد.می شود گفت به نوعی محک زدن حریف یا بازی خوانی و شناسایی حرکت بعدی حریف نیز به حساب می آید.
عامل مهم دیگر در شکلگیری این سبک، پیشینه رسانهای ترامپ است. ترامپ از جمله آن شخصیتهایی است که بد نامی را به گم نامی ترجیح می دهند.بنابراین به هر قیمتی شده می خواهد در صدر اخبار و توجه عمومی باشد.او پیش از ورود به سیاست، سالها در فضای تلویزیون و سرگرمی حضور داشت و با منطق جلب توجه مخاطب آشنا است. در چنین فضایی، پیامهایی که سادهتر، احساسیتر و گاه جنجالیتر باشند، بیشتر دیده میشوند. به همین دلیل، ادبیات سیاسی او شباهتهایی با زبان برنامههای رسانهای و نمایشهای تلویزیونی دارد؛ زبانی که بیش از آنکه بر پیچیدگیهای سیاستگذاری تأکید کند، بر تأثیرگذاری فوری بر مخاطب تمرکز دارد
در سطح اجتماعی نیز این سبک گفتار با بخشی از فضای سیاسی آمریکا همخوانی پیدا کرده است. طی سالهای اخیر، بیاعتمادی نسبت به نخبگان سیاسی و رسانهای در میان بخشی از جامعه آمریکا افزایش یافته است. ترامپ با استفاده از زبانی مستقیم و تقابلی، تلاش کرده خود را در برابر این نخبگان قرار دهد و به عنوان صدای «مردم عادی» معرفی کند. از این منظر، ادبیات او را میتوان بخشی از یک گفتمان پوپولیستی دانست که بر تقابل میان مردم و ساختارهای قدرت تأکید دارد.به زبان ساده تر در صدد عوام فریبی است.
کوتاه سخن اینکه؛ اگربخواهیم از مشکلات و مسایل شخصیتی و روانی ترامپ بگزریم که در جای خود قابل بررسی و واکاوی است، ادبیات سیاسی ترامپ را نمیتوان صرفاً به عنوان مجموعهای از اظهارات جنجالی یا متناقض توضیح داد. در واقع این تفکر به نوعی ساده لوحانه است که فکر کنیم ترامپ نفهمیده و نسنجیده همینطور یک سلسه توئیت هایی را منتشر می کند. این سبک را باید در چارچوب تحولاتی بزرگتر در سیاست معاصر فهمید؛ تحولاتی که در آن مرز میان سیاست، رسانه و سرگرمی تا حد زیادی کمرنگ شده است. در چنین فضایی، سیاستمداری موفقتر است که بتواند توجه رسانهها را به خود جلب کند و پیام خود را به زبانی منتقل کند که در چرخه سریع خبر و شبکههای اجتماعی بازتولید شود.
از این منظر، ادبیات ترامپ بیش از آنکه صرفاً یک ویژگی شخصی باشد، بازتابی از تغییرات گستردهتر در شیوه ارتباط سیاستمداران با افکار عمومی است؛ تغییری که احتمالاً در سالهای آینده نیز یکی از ویژگیهای مهم سیاست در جهان باقی خواهد ماند. و این ضرورت را ایجاد می کند که سیاستمداران ما نیز با درک اهمیت و مناسبات این فضا خود را بروز کنند تا بتوانند تاثیر حداکثری را بر مخاطب هدف خود داشته باشند.
