تهران؛ شهری با ۲۴۰۰ بنای واجد ارزش و تنها ۵۵۰ بنای ثبتشده ملی
تهران؛ شهری با ۲۴۰۰ بنای واجد ارزش و تنها ۵۵۰ بنای ثبتشده ملی
به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری برگزیده های ایران، احمد علوی در سیصد و پنجاه و نهمین جلسه علنی شورای شهر تهران در نطقی خارج از دستور، با اشاره به اینکه ایران دارای 836 موزه است، اما طبق برنامه توسعه هفتم باید این تعداد به هزار موزه برسد، اظهار کرد: از این میان، 259 موزه تحت پوشش وزارت میراث فرهنگی با عنوان موزههای وابسته فعالیت دارند و 324 موزه نیز توسط سایر دستگاههای اجرایی، نهادهای عمومی و دولتی با عنوان موزههای سایر دستگاهها ثبت شدهاند.
وی ادامه داد: علاوه بر این، 216 موزه توسط افراد حقیقی و حقوقی با عنوان موزههای خصوصی ایجاد شده و 37 موزه نیز بهصورت مشارکتی بین بخشهای دولتی، نیمهدولتی و خصوصی اداره میشوند.
عضو شورای اسلامی شهر تهران تصریح کرد: بیشترین تعداد موزههای کشور در استان تهران قرار دارد؛ 193 موزه که این استان را در رتبه نخست کشور قرار داده است. استان تهران دارای 110 موزه غیر وابسته، 29 موزه وابسته، 25 موزه خصوصی و 4 موزه مشارکتی است اما در شهر تهران — که مسئولیت آن از جانب مردم بر عهده مدیریت شهری است — آمار یادشده تنها بخشی از ظرفیت مذهبی، میراثی و گردشگری پایتخت را نشان میدهد. در محدوده تهران، ری و شمیرانات، 237 امامزاده وجود دارد که جایگاه مهمی در میان اماکن مذهبی استان دارند. همچنین تهران دارای 112 موزه (اعم از خصوصی، دولتی و نیمهدولتی)، 30 خانهموزه، 10 باغموزه، 2432 پارک و بوستان، 243 استخر و 186 شهربازی روباز و سرپوشیده است.
وی افزود: این آمار نشان میدهد ظرفیت شهر تهران در حوزه گردشگری و میراث فرهنگی بسیار بالاست. اما نکته اساسی این است که در حالی که تهران امروز بهعنوان پایتخت سیاسی، اقتصادی و اداری کشور شناخته میشود، جایگاه آن بهعنوان پایتخت فرهنگی، گردشگری و میراثی در ذهن شهروندان تهرانی و سایر مردم کشور بهدرستی تثبیت نشده است.
علوی با بیان اینکه تهران از دو جنبه قابل شناخت است، نخست، تهران قدیم که پشتوانه و هویت فرهنگی مردم و ساکنان آن محسوب میشود و دوم، تهران جدید که دارای ویژگیهای خاص خود، چه مثبت و چه منفی است، گفت: پایتخت ایران، بهعنوان پرجمعیتترین شهر کشور، از نظر وسعت شهرنشینی نهتنها در ایران بلکه در جهان در شمار ابرشهرها قرار میگیرد.
وی افزود: در شهر تهران، 2400 بنای واجد ارزش توسط ادارهکل میراث فرهنگی استان شناسایی شده که از این میان تنها 550 بنا ثبت ملی شدهاند. همچنین سه محله بازار، سنگلج و عودلاجان نیز در فهرست آثار ملی به ثبت رسیدهاند. این آمار نشان میدهد که تهران خود بهتنهایی دارای ظرفیت بالا و هویتی غنی در حوزه گردشگری است.
رئیس کمیته گردشگری شورای شهر تهران تصریح کرد: در سالهای اخیر، تهرانگردی در بافتهای تاریخی و توجه به قصهها و روایتهای نهفته در شهر، مورد توجه شهروندان قرار گرفته است. این امر مسئولیت مدیران شهری را در تأمین خدمات و زیرساختهای مربوط به بناها و بافتهای تاریخی دوچندان میکند. گروههای مردمی، بهعنوان مالکان اصلی شهر، انتظار تحولی جدی در حوزه بافت و بناهای تاریخی تهران را دارند.
وی افزود: حدود 2000 بنای تاریخی ارزشمند در تهران شناسایی شده که اطلاعات آنها در سامانه مدیریت اطلاعات بافت و بناهای تاریخی شهرداری ثبت گردیده است. تفاوت این آمار با آمار 2400 بنای ادارهکل میراث استان، مربوط به تفاوت سامانههاست. از این میان، 312 بنا در فهرست آثار ملی قرار دارند.
علوی ادامه داد: برخی از بناها نیز تحت مالکیت شهرداری تهران هستند و شهرداری در حال مرمت و احیای آنهاست، بهویژه در مناطق مرکزی همچون منطقه 12 که هنوز برخی پروژهها به سرانجام نرسیدهاند.
وی گفت: در تهران بیش از 600 خانه تاریخی وجود دارد. بخشی از این خانهها تحت مالکیت میراث فرهنگی، بخشی در اختیار بخش خصوصی، اوقاف، وزارتخانهها و برخی نیز در تملک شهرداری هستند. نکته مهم آن است که مالکیت تمامی بناهای تاریخی با میراث فرهنگی یا شهرداری نیست؛ برای مثال، زندان هارونالرشید تحت مالکیت اوقاف قرار دارد. همچنین تعدادی از اماکن تاریخی متعلق به بخش خصوصیاند که بیشتر آنها در مناطق 11 و 12 و بعضاً در شهر ری واقع شدهاند.
/
