ثبت ۳۲۰۰۰ مورد عقرب‌گزیدگی در کشور/ راه‌های پیشگیری از نیش زدن عقرب

به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری برگزیده های ایران، مار و عقرب از مهم‌ترین جانوران زهرآگین و گزش آن‌ها از دلایل مهم مراجعه بیماران بـه بخش فوریت‌های پزشکی است. در ایران، هر ساله شاهد بروز حـوادث ناشی از مار و عقرب گزیدگی در مناطق مختلف کشور هستیم. مارگزیدگی در همه سنین و عقرب‌گزیدگی در کودکان کمتر از 6 سال بیشتر موجب مرگ می‌شود.

بر اساس اعلام وزارت بهداشت سالانه حدود 1.2 میلیون مورد عقرب‌گزیدگی در دنیا اتفاق می‌افتد؛ بیش از 1500گونه عقرب در دنیا شناسایی شده‌اند که فقط 25 گونه آنها از لحاظ سلامت عمومی اهمیت دارند. در ایران، از 50 گونه عقرب موجود هفت گونه حائز اهمیت هستند که سالانه به طور میانگین موجب بیش از 60000 گزش می‌شوند و کشور را پس از مکزیک و کلمبیا در رتبه سوم دنیا قرار داده‌است.

تعداد کل مارگزیدگی در کشور بیش از7500 مورد و تعداد عقرب زدگی در کشور بالغ بر 53000 مورد است.

در سال 1401 تعداد 32 هزار و 829 مورد عقرب زدگی در کشور ثبت شده است که منجر به فوت 15 نفر شده است. همچنین 6597 مورد مارگزیدگی رخ داده که در پی آن سه نفر فوت کرده‌اند.

راهکارهای پیشگیری از عقرب‌گزیدگی

برخی راهکارها برای پیشگیری از گزش توسط عقرب اهمیت دارند.

• نوسازی خانه‌های قدیمی؛ خانه‌های قدیمی همیشه محل زندگی عقرب‌ها هستند، بنابراین باید نسبت به نوسازی آن‌ها اقدام کرد و اگر این کار ممکن نبود دست‌کم باید سوراخ‌ها و شکاف های دیوارها را با مواد بنایی لازم پوشاند.
• احتیاط در پوشیدن لباس و کفش در مناطق عقرب خیز از نکته‌های مهم پیشگیری است، زیرا عقرب‌ها ممکن است میان لباس‌ها یا داخل کفش‌ها سکونت کنند و هنگام پوشیدن لباس یا کفش فرد را نیش بزنند.
• در مناطقی که میزان عقرب‌گزیدگی بالاست استفاده از تخت‌های بلند و پایه‌دار و گذاشتن پایه‌های تخت در قوطی یا ظرف محتوی آب باعث می‌شود تا از بالا رفتن عقرب از تخت جلوگیری شود.
•  کشاورزان هنگام بلند کردن سنگ و آجر و کار در کشتزارها دستکش ضخیم به دست کنند.
• از فروبردن دست در لانه‌های پرندگان به خصوص توسط کودکان جلوگیری شود.
• نخاله‌ﻫﺎ و باقی‌مانده‌های ساختمانی را به دلیل ایجاد فضای مناسب برای لانه کردن عقرب‌ها، در منزل نگهداری نکنید.
• از پابرهنه راه رفتن در محیط‌های باز به خصوص در شب خودداری کنید.

کمک‌های اولیه در عقرب‌زدگی

اولین اقدام پس از عقرب‌زدگی، ارزیابی محل حادثه و جلوگیری از گزش مجدد است. سپس سعی کنید فرد آسیب‌دیده را آرام کنید و عضو آسیب‌دیده را پایین‌تر از سطح بدن قرار دهید.

محل نیش‌زدگی را با کیف آب سرد یا یخ، سرد نگه دارید (از قرار دادن یخ بصورت مستقیم بر روی محل گزش خودداری کنید).

از تجویز فرآورده‌های دارویی به مصدوم پرهیز کنید و سریعاً فرد را به نزدیکترین مرکز درمانی منتقل کنید.

درمان عقرب‌گزیدگی از طریق مراجعه به مراکز بهداشتی درمانی و بیمارستان و دریافت سرم ضدعقرب‌گزیدگی امکان‌پذیر است.

/