جشن تولد برای مردی که آبروی ادبیات ایران است

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری برگزیده های ایران، آیین نکوداشت هشتادمین زادروز هوشنگ مرادی کرمانی، خالق “قصه‌های مجید” و نویسنده نام‌آشنای حوزه ادبیات کودک و نوجوان صبح امروز، 19 شهریورماه، با حضور غلامعلی حدادعادل رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی و جمعی از اهالی فرهنگ و ادب در فرهنگستان زبان برگزار شد. 

حدادعادل در ابتدای این مراسم با اشاره به برخی از ویژگی‌های آثار مرادی کرمانی، زبان سالم و درست را از جمله خصائص کارهای او دانست و گفت: ممکن است زبان آثار او گفتاری و عامیانه باشد، اما از نظر دستوری کاملاً درست است و قابلیت تعلیم در حوزه زبان را دارد. ساده بودن و گستردگی دایره واژگان دیگر ویژگی‌های داستان‌های مرادی کرمانی است. تاثیر علاقه او به سینما که از دوران کودکی در او وجود داشته، در آثارش قابل مشاهده است؛ به‌طوری که ما شاهد زبانی موجز در کتاب‌های او هستیم. 

حدادعادل به ترجمه آثار مرادی کرمانی به زبان‌های مختلف اشاره و او را شناخته‌شده‌ترین داستان‌نویس معاصر ایران در خارج توصیف کرد. 

وی به موضوعاتی که مرادی کرمانی در آثارش به آنها پرداخته اشاره کرد و گفت: او این وقایع را نخوانده بلکه آنها را تجربه کرده است. او زندگی در روستا را با همه ابعاد درد و رنج و بیم و امید زیسته و آن را در آثارش منعکس کرده است. مرادی کرمانی پس از آنکه از روستا به کرمان و سپس به تهران و دیگر نقاط جهان رفته، این تجربه ایرانی و جهانی را با بن‌مایه روستایی به خوبی ترکیب کرده است. 

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی با بیان اینکه در آثار مرادی کرمانی یک حس انسانی سرشار قابل ملاحظه است، ادامه داد: او در داستان‌ها مخاطب را منتظر اتفاقات عجیب و غریب نمی‌گذارد، بلکه در داستان‌های او می‌توان جریان عادی زندگی را جست. در داستان‌های او، همانند آثار همینگوی، رودخانه جاری زندگی دیده می‌شود که نویسنده با قلم خود، فراز و فرودهای آن را پرکشش می‌کند؛ بنابراین می‌توان گفت آثار او یک جامعه‌شناسی است البته نه به معنای رسمی. این جامعه است که در آینه داستان او نمود یافته است. 

به گفته حدادعادل؛ در همه داستان‌های مرادی کرمانی حس همدردی و انسانی موج می‌زند و او به آنچه انسان را انسان می‌کند، اهمیت می‌دهد‌.

حدادعادل بومی و ایرانی بودن را از دیگر ویژگی‌های کتاب‌های مرادی کرمانی برشمرد و اضافه کرد: داستان‌های او معرف جامعه ایرانی است. از دیگر ویژگی‌های آثار او می‌توان به اقبال در میان نوجوانان و جوانان اشاره کرد؛ آن هم در دوره‌ای که اکثر نوجوانان حوصله خواندن کتاب‌های پرحجم را ندارند و گویی به پیامک‌خوانی عادت کرده‌اند. در چنین اوضاعی کتاب‌های مرادی کرمانی انگیزه خواندن را در آنها ایجاد می‌کند. نویسنده نیز در ایجاد حس ارتباط با مخاطبان نوجوان و جوان خود احساس وظیفه می‌کند و همواره از فرصت‌های این‌چنینی استقبال می‌کند.

وی با بیان اینکه مرادی کرمانی به زبان فارسی غیرتمند است و از هیچ فرصتی برای تاکید بر اهمیت این زبان چشم‌پوشی نمی‌کند، یادآور شد: خوشحالیم که او در میان اعضای پیوسته زبان فارسی، این امکان را دارد که با بخش وسیع‌تری از جامعه به ویژه جوانان در ارتباط باشد. فرهنگستان بسیار خوشبخت است که عضوی مانند مرادی کرمانی دارد که معرف ادبیات داستانی به ویژه برای قشر نوجوان و جوان است. 

فریدون عموزاده خلیلی، نویسنده و رئیس هیات مدیره انجمن نویسندگان کودک و نوجوان، دیگر سخنران این مراسم بود. او سخنانش را با طرح این پرسش آغاز کرد که چرا مرادی کرمانی نه تنها در ادبیات کودک و نوجوان که در فرهنگ ایران شخصیت مهمی است؟

 عموزاده خلیلی در ادامه ضمن اشاره به چگونگی خلق یک داستان افزود: داستان‌نویس واقعیت موجود را به یک واقعیت ممکن یا مطلوب تبدیل می‌کند. آنچه داستان‌نویس می‌گوید، برخلاف باور عامه، فراتر از واقعیت موجود است؛ چرا که با تخیل و تجربه زیسته نویسنده تلفیق شده و واقعیت تازه‌ای ارائه و خلق شده است. مرادی کرمانی واقعیت موجود را_که تجربه بی‌کران زیسته اوست_ در داستان به کار می‌گیرد. 

وی تصریح کرد: ما در داستان‌های او با یک رنج جانکاه در زندگی مواجه هستیم که با قلم و نگاه او، قابل تحمل و حتی شیرین می‌شود. 

عموزاده خلیلی از “قصه‌های مجید” به عنوان یکی از آثار ماندگار مرادی کرمانی یاد کرد و گفت: بزرگی کار مرادی کرمانی فقط خلق “قصه‌های مجید” نیست، بلکه خلق یک شخصیت داستانی ماندگار است که توانسته بر رنج‌های زندگی غلبه کند. او در دیگر آثارش مانند “خمره”، “بچه‌های قالیباف‌خانه” و… نیز به رنج‌های عمیق اجتماعی نظر داشته اشت. 

عموزاده خلیلی با اشاره به انجام یک کار پژوهشی درباره شخصیت‌های ماندگار جهان برای گروه سنی نوجوان، از مجید در “قصه‌های مجید” به عنوان تنها شخصیت ایرانی در این طرح یاد کرد و افزود: مجید با ظرفیت‌هایی که داشت، خود را با عرصه ادبیات و ذهن مخاطب تحمیل کرد.

کار بزرگی که مرادی کرمانی انجام داد، نه تنها خلق این آثار که خلق جهان تازه‌ای بود که در آن در پی پاسخ به این پرسش‌هاست که مفهوم انسان چیست و خوشبختی کدام است؟

هوشنگ مرادی کرمانی نیز در پایان این مراسم ضمن تشکر از همه کسانی که در جمع حاضر بودند و مقدمات برگزاری این مراسم را فراهم کرده بودند، در واکنش به صحبت‌های سخنرانان درباره خود و آثارش گفت: امروز آنقدر در مورد خودم شنیدم که باور نمی‌کنم. روز خوبی رقم زده شد، وقتی از وارد می‌شدم، مشکلی نداشتم اما الان آنقدر بادمان کردند که نمی‌دانم چطور از این در خارج شوم. لایق این همه تعریف و تمجید نیستم، صمیمانه و صادقانه برایتان آرزوی خوشبختی دارم.

/