رخداد زمین‌لرزه ۳.۴ ریشتری در فشم
رخداد زمین‌لرزه ۳.۴ ریشتری در فشم
به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری برگزیده های ایران و به نقل از مرکز لرزه‌نگاری مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران (IRSC)، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۳.۴ ریشتر بامداد روز جمعه ۳۱ مرداد ۱۴۰۴، ساعت ۰۰:۰۰:۵۰ در نزدیکی فشم، استان تهران به وقوع پیوست. این زلزله در عمق ۵ کیلومتری زمین، در فاصله ۸ کیلومتری شمشک، ۹ کیلومتری فشم، ۲۱ کیلومتری شمال لواسان و حدود ۳۵ کیلومتری از مرکز تهران (۲۰ کیلومتری مرز شمالی پایتخت) رخ داد. رومرکز زمین‌لرزه در مجاورت روستای لالان قرار دارد.
با توجه به بزرگای این زمین‌لرزه، خسارت یا آسیبی گزارش نشده است.
موقعیت زمین‌لرزه و گسل‌های فعال
بر اساس داده‌های نقشه‌های گسل‌های اطراف تهران، رومرکز زلزله در ۱.۵ کیلومتری جنوب شاخه شرقی گسل طالقان و حدود ۷ کیلومتری شمال گسل مشاء واقع شده است. با توجه به موقعیت زمین‌لرزه و خطاهای طبیعی در مکانیابی، احتمالاً شاخه شرقی گسل طالقان به‌عنوان گسل مسبب این رخداد معرفی می‌شود.
از دیدگاه لرزه‌خیزی، منطقه شرق شمشک، غرب گرمابده و اطراف لالان طی ۲۰ سال گذشته نرخ لرزه‌خیزی پایینی داشته است، اما این رخداد نشان‌دهنده فعال بودن گسل‌های شمال تهران و پویایی تکتونیک منطقه است.
آمار لرزه‌خیزی منطقه
در شعاع ۱۰۰ کیلومتری رومرکز زمین‌لرزه، از سال ۲۰۰۶ تاکنون ۷۸۱ زلزله با بزرگی ۲.۵ و بالاتر ثبت شده است که شامل:
۲ زمین‌لرزه با بزرگی ۵ و بالاتر
۲۰ زمین‌لرزه با بزرگی ۴ تا ۵ و سایر رخدادها با بزرگی کمتر از ۴ می‌باشد.
این آمار نشان‌دهنده لرزه‌خیز بودن کلی منطقه است.
—
مراکز جمعیتی شهری اطراف رومرکز
در شعاع حدود ۵۵ کیلومتری رومرکز زلزله، ۱۸ شهر قرار گرفته‌اند که جمعیت آن‌ها مجموعاً به ۹,۴۲۳,۵۶۹ نفر می‌رسد. مهم‌ترین شهرها عبارتند از:
شمشک: جمعیت ۳۴۲۳ نفر، ۱۱۸۳ واحد مسکونی (۳۳۱ واحد فاقد اسکلت)، فاصله ۸ کیلومتر.
فشم: جمعیت ۶۹۴۵ نفر، ۲۲۵۸ واحد مسکونی (۱۷۱ واحد فاقد اسکلت)، فاصله ۹ کیلومتر.
لواسان: جمعیت ۱۸۱۴۶ نفر، ۵۹۹۴ واحد مسکونی (۱۰۰۶ واحد فاقد اسکلت)، فاصله ۲۱ کیلومتر.
پر جمعیت‌ترین شهر در این محدوده، تهران با ۸,۶۹۳,۷۰۶ نفر جمعیت است (بر اساس سرشماری ۱۳۹۵).
—
مراکز جمعیتی روستایی اطراف رومرکز
در محدوده ۵۵ کیلومتری رومرکز زلزله، ۴۰۰ روستا قرار دارند که مجموع جمعیت آن‌ها ۳۴۷,۸۹۲ نفر است. نزدیک‌ترین آبادی‌ها به رومرکز عبارتند از:
لالان: جمعیت ۱۱۳۵ نفر، ۳۶۱ واحد مسکونی (۲۰۰ فاقد اسکلت)، فاصله ۱ کیلومتر.
زایگان: جمعیت ۵۰۵ نفر، ۲۱۵ واحد مسکونی (۴ فاقد اسکلت)، فاصله ۳ کیلومتر.
روته: جمعیت ۴۵۸ نفر، ۱۷۹ واحد مسکونی (۳۱ فاقد اسکلت)، فاصله ۵ کیلومتر.
پر جمعیت‌ترین روستا در این محدوده، قیام‌دشت با ۳۶۴۴۶ نفر جمعیت است (آمار ۱۳۹۵).
—
جمع‌بندی و هشدارها
به گفته دکتر علی بیت‌اللهی، نکته مهم در خصوص این زلزله، تأکید بر فعال بودن گسل‌های شمال تهران و ریسک بالای لرزه‌ای منطقه است. در شعاع ۵۰ کیلومتری رومرکز، نزدیک به ۱۰ میلیون نفر زندگی می‌کنند که وجود بیش از ۳۰۰ هزار واحد مسکونی فاقد اسکلت در این محدوده، ریسک بالای خسارت و تلفات در رخدادهای شدیدتر را نشان می‌دهد.
راهکارهای اصلی برای کاهش ریسک لرزه‌ای تهران:
ساخت‌وساز مقاوم در برابر زلزله و رعایت استانداردهای ساختمانی
پرهیز از هرگونه ساخت‌وساز در حریم گسل‌ها
مقاوم‌سازی ساختمان‌های مهم و حساس
توقف روند جمعیت‌پذیری تهران و برنامه‌ریزی برای مهاجرت معکوس
توسعه شبکه‌های پایش لرزه‌ای، شتاب‌نگاری و GPS در اطراف تهران
/
