به گزارش برگزیده، محمدجواد ظریف در شبکه اجتماعی ایکس با اشاره به مقالهای که یک سال پیش با عنوان «اسرائیل بزرگ و منطقه قدرتمند ما» منتشر کرده بود، نوشت: «همانطور که یک سال پیش در مقاله “اسرائیل بزرگ و منطقه قدرتمند ما” نوشتم، سیاست نژادپرستانه و تجاوزکارانه “اسرائیل بزرگ”، که رهبران رژیم صهیونیستی این روزها آشکارا آن را دنبال میکنند، ضرورت وجود معاهدات دفاعی جامع میان کشورهای اسلامی را بیش از هر زمان دیگری آشکار میسازد.»
این اظهارنظر ظریف در شرایطی مطرح شده که در پی تحولات و جنگهای اخیر منطقه، بحث درباره شکلگیری ترتیبات جدید امنیتی و دفاعی میان کشورهای اسلامی بار دیگر اهمیت یافته است.
ظریف در پیام خود بهطور مشخص بر ضرورت وجود «معاهدات دفاعی جامع میان کشورهای اسلامی» تأکید کرده است؛ رویکردی که در صورت تحقق میتواند به معنای حرکت کشورهای منطقه از همکاریهای موردی و دوجانبه به سمت یک چارچوب امنیتی و دفاعی گستردهتر باشد.
ظریف چه پیشنهادی داده بود؟
ظریف پیش از این در نخستین شماره پایاب اشاره کرده بود که جنگ اخیر «فرصت بیهمتایی برای ایران در جهان اسلام و جهان عرب» فراهم کرده است. به نوشته او، جایگاه ایران در افکار عمومی جهان اسلام افزایش یافته و کشورهای جنوبی خلیج فارس نیز به این درک رسیدهاند که پایگاههای نظامی آمریکا در خاک آنها، به جای آنکه فرصت امنیتی باشند، میتوانند با تبدیل شدن به کانون حمله به ایران و دفاع از اسرائیل، به تهدیدی برای خود این کشورها تبدیل شوند.
او در ادامه هشدار داده بود که آمریکا و اسرائیل برای تغییر این نگرش تلاش خواهند کرد و تأکید کرده بود که ایران باید با گشادهرویی، خودداری از تهدید و باز کردن زمینههای همکاری بلندمدت سیاسی، اقتصادی و امنیتی، این فرصت را نهادینه کند.
او در این مقاله تاکید کرده بود که در کنار ابتکارهایی مانند پیمان عدم تجاوز، ابتکار هرمز، مودت و مناره، باید ایجاد یک ائتلاف چندجانبه سیاسی در دستور کار قرار گیرد؛ ائتلافی با هسته مرکزی ایران، ترکیه، عربستان، مصر و پاکستان و با همکاری قطر، عمان، اندونزی، مالزی و دیگر کشورهای همسو.
مدیر اندیشکده پایاب با مطرح کردن یک نقشه راه در ای مقاله تاکید کرد: ایجاد یک ائتلاف چندجانبه سیاسی با هسته کانونی ایران، ترکیه، عربستان، مصر و پاکستان و با همکاری قطر، عمان، اندونزی، مالزی و دیگر کشورهای همسو برای جلوگیری از کشورگشایی اسرائیل در دستور کار قرار گیرد.
به نوشته ظریف، هدف از شکلگیری این ائتلاف باید «پیشگیری سیاسی جهانی از کشورگشایی رژیم و به ویژه طرح اسرائیل بزرگ» باشد.
ظریف در مقاله خود همچنین بر این نکته تأکید کرده بود که پیوندهای گسترده و چندلایه با همسایگان باید در مرکز سیاست خارجی ایران قرار گیرد و همکاری با کشورهای منطقه، چین، روسیه و جنوب جهانی در قالب سیاستی برای ایجاد «توازن فراگیر» دنبال شود. از نگاه او، این رویکرد میتواند ایران را از وضعیت تهدیدمدار به سمت سیاستی فرصتمدار سوق دهد.
315
