در شرایطی که مذاکرات ایالات متحده آمریکا با ایران در وضعیت حساسی قرار داشت، منابع اطلاعاتی اسرائیل، به سرویس‌های امنیتی آمریکا این‌گونه هشدار داده بودند که عوامل ایرانی ممکن است در جریان اجلاس ناتو در آنکارا با موشک‌های دوش‌پرتاب به هواپیمای ترامپ حمله کنند.
بر پایه چنین اطلاعاتی، دونالد ترامپ رییس‌جمهور و فرمانده کل قوای ایالات متحده آمریکا در جریان بازگشت از نشست سران ناتو در آنکارا، پس‌از بدرقه‌ی رجب طیب اردوغان رییس‌جمهور ترکیه به‌منظور ترک کشور ترکیه، به‌سمت هواپیمای ایرفورس وان، هواپیمای مخصوص حمل رییس‌جمهور ایالات متحده آمریکا، حرکت کرده و در حضور خبرنگاران، وارد یکی‌از هواپیماهای ریاست‌جمهوری ایرفورس وان (قدیمی یا همان بوئینگ ۷۴۷ آبی – سفید) می‌شود ولیکن طی یک عملیات فریب‌کارانه، دونالد ترامپ توسط یک کامیون مخصوص حمل غذا به یک هواپیمای نظامی کوچک‌تری منتقل شده و با همین هواپیما به یک فرودگاه نظامی در بریتانیا وارد می‌شود.
این عملیات با نام” تاکو” و حسب ادعا، پس‌از دریافت یک تهدید معتبر ازسوی ایران برای ترور رییس‌جمهور آمریکا انجام می‌گیرد .
با این حال، کاخ سفید همان‌شب در شبکه‌های اجتماعی اعلام می‌کند که ترامپ با “ایرفورس وان سابق” وارد پایگاه بریتانیایی شده و تصویری از همان هواپیما نیز منتشر می‌نماید .
طرح عملیات فریب برای فرار ترامپ به این شرح بود که مقامات ذی‌صلاح ایالات متحده آمریکا در هنگام ورود دونالد ترامپ و هیأت‌همراه، دو هواپیمای ایرفورس وان؛ یکی قدیمی و دیگری جدید (هواپیمایی که امیر قطر به دونالد ترامپ هدیه داده بود)، به‌انضمام چند جت نظامی، به ترکیه می‌آورند. در ابتدا اعلام می‌گردد که دونالد ترامپ، به‌دلیل ملاحظات امنیتی با هواپیمای ایرفورس‌وان قدیمی به آمریکا برخواهد گشت.
به‌همین منظور؛ در ۸ جولای ۲۰۲۶، دونالد ترامپ، در فرودگاه آنکارا ابتدا در مقابل دوربین‌ها سوار بر هواپیمای قدیمی ایرفورس‌وان می‌شود، اما دقایقی بعد و قبل‌از پرواز هواپیمای مذکور، با کمک چندتن از دستیارانش، ازطریق یک کامیون حمل غذای سیار، به هواپیمای جت نظامی کوچک C-32A متعلق به نیروی هوایی آمریکا، منتقل می‌شود.
در این میان، وزیر خارجه، وزیر خزانه‌داری و کارکنان ارشد کاخ سفید، به‌علاوه گروهی از خبرنگارانی که معمولاً رییس‌جمهور را هم‌راهی می‌کنند، در ایرفورس‌وان باقی مانده و تعداد زیادی از آنان، بالاخص خبرنگاران، کاملاً از این جابه‌جایی بی‌خبر بودند و هواپیمای خالی‌از رییس‌جمهور ایالات متحده آمریکا، به‌عنوان یک طعمه احتمالی و سیال، به پرواز خود ادامه داده و در ساعت ۱۰:۲۹ همان‌شب در یک فرودگاه نظامی بریتانیا (پایگاه هوایی و نظامی میلدنهال)، فرود می‌آید. این درحالی‌است‌که هواپیمای جت کوچک نظامی C-32Aنیز با تغییر نام پروازی خود، پیش‌تر دونالد ترامپ را در ساعت ۱۰:۲۰ همان‌شب، به همان فرودگاه نظامی در بریتانیا منتقل کرده است .
پس‌از فرود دو هواپیما در پایگاه هوایی و نظامی میلدنهال بریتانیا و قبل‌از بازشدن درب هواپیمای ایرفورس‌وان قدیمی، دونالد ترامپ طی یک عملیات فریب دیگر، مجدداً سوار بر همان هواپیمای ایرفورس‌وان قدیمی شده و حدود بیست‌دقیقه بعد (یعنی در ساعت ۱۰:۵۰ همان‌شب) در مقابل دوربین‌ها، بر پلکان هواپیمای مذکور ظاهر می‌گردد تا این‌گونه وانمود شود که رییس‌جمهور آمریکا در تمام طول مدت سفر از ترکیه تا انگلستان، در این هواپیما بوده است .
سپس دونالد ترامپ سوار بر هواپیمایی که امیر قطر به وی هدیه داده، می‌شود و هم‌راه با مسافران ایرفورس‌وان قدیمی، با هواپیمای جدید به آمریکا وارد می‌شوند. ترامپ در گفت‌وگو با خبرنگاران، بدون اشاره به عملیات فریب، ایران را تهدیدی جدی می‌خواند .
وقتی خبرنگاری از ترامپ پرسید که چرا در طول سفر ترکیه تا انگلیس، از خبرنگاران خواسته شده بود که پرده‌های داخل هواپیما را پایین بکشند، بدون هیچ‌گونه اشاره‌ای به عملیات فریب، این‌گونه پاسخ می‌دهد؛ “چون احتمالاً در یک پرواز خطرناک بودید، آن‌هم به‌خاطر آدم‌های رذلی که باید با آن‌ها سر و کله بزنیم.”
دونالد ترامپ بی‌مقدمه و با لحنی طنزآمیز که احتمالاً حاکی از ترس او بود، به خبرنگاران می‌گوید؛” اما اگر من بروم، شما هم می‌روید. درست است؟ شاید یک‌روزی بخواهید شغل‌تان را عوض کنید.”
چندین روز بعد از این اتفاقات، روزنامه‌ی آمریکایی واشنگتن‌پست فاش می‌کند که رییس‌جمهور آمریکا از هراس تهدید ایران، در بازگشت از نشست سران ناتو در ترکیه، مخفیانه با یک هواپیمای نظامی کوچک گریخته و خبرنگاران و کارمندان کاخ سفید نیز ناآگاهانه بر هواپیمایی سوار شده بودند که از آنان در این سفر، به‌عنوان طعمه و یا پیش‌مرگان دونالد ترامپ، سوءاستفاده شده است .
این روزنامه در پایان گزارش خود، این‌گونه می‌نویسد؛ “یک مقام آمریکایی که نخواست نامش فاش شود، به واشنگتن‌پست گفت ایرفورس‌وان عمداً به یک “طعمه” تبدیل شده بود.” واشنگتن‌پست نهایتاً می‌نویسد که هفته‌ها پس‌از این عملیات، هنوز مشخص نشده که دولت ترامپ تا چه حد درباره‌ی این فریب‌کاری با مقامات ارشد خود و یا افکار عمومی شفاف‌سازی کرده است .
خبرگزاری رویترز، شبکه سی‌ان‌ان، روزنامه‌های واشنگتن‌پست و نیویورک‌تایمز از جمله رسانه‌هایی هستند که اقدام عملیات فریب را مورد انتقاد قرار داده و گفته‌اند چنین طرحی می‌توانست جان خبرنگاران و کارکنان دولت را که در هواپیمای ایرفورس‌وان حضور داشتند، به خطر بیاندازد.
دونالد ترامپ نیز در واکنش به این اقدام، با ساده‌سازی موضوع، این‌کار را بسیار معمول و پیشِ‌پاافتاده توصیف کرده و اجرای ناگزیر آن‌را براساس توصیه‌ها و پروتکل‌های سرویس مخفی آمریکا لازم اعلام می‌دارد .
اگرچه گفته‌ی ترامپ پر بی‌راه نیست و جابه‌جایی رؤسای جمهور و مقامات عالی هر کشوری، معمولاً و به دلایل امنیتی، گاهی طی عملیات فریب صورت می‌گیرد و این موضوع، امری معمول و متداول در جهان است، اما پنهان نگه‌داشتن ماجرا، به‌خصوص حدود یک‌ماه پس‌از پایان خطر، به‌ویژه از خبرنگارانی که ترامپ را در این سفر هم‌راهی کرده و اورا پوشش خبری می‌دادند و نیز افراد و مقامات بلندمرتبه‌ای که ناآگاهانه و به خیال هم‌راهی با رییس‌جمهور آمریکا، مسافر هواپیمای “طعمه” بودند، سؤالاتی را درخصوص حقوق اساسی و انسانی افراد ایجاد کرده است.
متعاقباً سخن‌گوی کاخ سفید، کارولین لیویت، در ظاهر برای رسیدگی بیش‌تر به نوزاد خود ولی در واقع، به‌دلیل اعتراض به سپر انسانی قرار گرفتن ناآگاهانه‌اش، از مقام خود استعفا داده و بوق رسوایی این اقدام فریب‌کارانه (عملیات فریب تاکو)، عالم‌گیر شده و از این رهگذر برنامه‌هایی طنز در رسانه‌ها و وسایل ارتباط جمعی، علیه رییس‌جمهور و فرمانده کل قوای ایالات متحده آمریکا، درست شده و درحال بازنشر است.
در همین ارتباط، جی‌بی پریتزکر، فرماندار متول و دموکرات ایلینوی ایالات متحده‌ی آمریکا، در هنگام مصاحبه با سی‌ان‌ان، این‌گونه عنوان می‌دارد؛ “همان‌طور که می‌دانیم، ترامپ به‌معنای واقعی کلمه با یک کامیون خدمات پذیرایی، یواشکی از آن‌جا دور شد، درحالی‌که خبرنگاران و کارکنان خودش، سوار هواپیمایی بودند که ظاهراً در معرض تهدید قرار داشت. واقعاً باورنکردنی است!
………………..
*. مدرس پیشین دانشکده حقوق؛
law4aydin@gmail.com
