محمد بن سلمان: امارات از پشت به ما خنجر زد

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری برگزیده های ایران، روزنامه  آمریکایی « وال استریت ژورنال» نوشت  که «محمد بن سلمان» ولیعهد سعودی در ماه دسامبر خبرنگاران  داخلی را در ریاض برای یک جلسه توجیهی غیرقابل ضبط جمع کرد و گفت که امارات متحده عربی، متحد چندین دهه این کشور ، از پشت به ما خنجر زده است و  آنها خواهند دید که من چه کاری می‌توانم انجام دهم.

بر اساس گزارش این روزنامه، اختلاف میان محمد بن سلمان و « محمد بن زاید» رئیس امارات تشدید شده است که این امر نشان دهنده رقابت عربستان و امارات برای قدرت ژئوپلیتیکی و اقتصادی در منطقه خاورمیانه و بازارهای جهانی نفت است. این دو کشور اکنون بر سر اینکه چه کسی در خاورمیانه، جایی که ایالات متحده نقش کمرنگی ایفا می کند، تصمیم می‌گیرد،  در حال رقابتند.

 این روزنامه آمریکایی در ادامه نوشت  مقامات آمریکایی  اعلام کردند که نگرانند رقابت  این دو کشور عربی  حوزه خلیج فارس ایجاد یک ائتلاف امنیتی واحد، پایان دادن به جنگ هشت ساله یمن و گسترش روابط دیپلماتیک بین اسرائیل و کشورهای اسلامی را دشوار کند».

در ادامه این گزارش آمده است: یکی از مقامات ارشد «جو بایدن» رئیس جمهور آمریکا اعلام کرد که محمد بن زاید و محمد بن سلمان  افراد بسیار جاه‌طلب هستند و می‌خواهند بازیگران اصلی در منطقه باشند.

بر اساس گزارش این روزنامه، امارات  متحده عربی و عربستان  سعودی منافع متفاوتی در یمن دارند که تلاش‌ها برای پایان دادن به درگیری این کشور را تضعیف کرده است. همچنین ناامیدی امارات از فشار عربستان برای افزایش قیمت جهانی نفت، شکاف‌هایی جدید را در سازمان کشور‌های صادرکننده نفت ایجاد کرده است. رقابت‌های اقتصادی میان ریاض و ابوظبی افزایش یافته، همانطور که  محمد بن سلمان  برای پایان دادن به اتکای اقتصادی عربستان به نفت، شرکت‌ها را تحت فشار قرار می‌دهد تا مقر منطقه‌ای خود را از دبی به ریاض، پایتخت عربستان منتقل کنند.

وال استریت ژورنال همچنین تاکید کرد:محمد بن سلمان همچنین در حال تدوین برنامه‌هایی برای  ایجاد مراکز فناوری، جذب گردشگران بیشتر و توسعه مراکز لجستیکی است که با موقعیت امارات به عنوان مرکز تجارت خاورمیانه رقابت می‌کند.

روزنامه مذکور در ادامه  افزود  که « محمد بن زاید ،  ولیعهد سعودی را متهم کرد که با سیاست‌های نفتی‌اش بیش از حد به روسیه نزدیک شده و اقداماتی  مانند  توافق با جمهوری اسلامی ایران بدون مشورت با امارات متحده عربی را دنبال می‌کند».

در این گزارش آمده است که بن زاید در نشستی که بن سلمان برای «شی جین پینگ» رئیس جمهور چین با رهبران منطقه در ریاض ترتیب داده بود در دسامبر گذشته شرکت نکرد و در عوض نماینده‌ای از طرف خود فرستاد.

نشانه‌های رقابت میان ریاض و ابوظبی هرروز آشکارتر می‌شود، رقابتی که در اقتصاد پسا نفتی و با رویکرد مدرن اقتصادی محمد بن سلمان، شدت گرفته است. یکی از نشانه‌های تشدید این رقابت را می‌توان عدم حضور بن سلمان در نشست سال گذشته ابوظبی دانست که سران چندین کشور عربی خاورمیانه و شمال آفریقا در آن شرکت کردند.

علاوه بر این بر اساس اخبار غیر رسمی «طحون بن زاید» مشاور امنیت ملی امارات در ماه‌های اخیر بارها برای بررسی اختلافات به ریاض سفر کرده اما موفق به دیدار ولیعهد سعودی نشده است. برخی اقدامات عربستان نیز، این گمان را که روابط ابوظبی و ریاض از برادری به رقابت بدل گشته را تقویت می‌کند.

روزنامه گاردین  نیز فاش کرد که  آلمان به دنبال پیشرفت بیشتر در مذاکرات صلح عربستان با دولت صنعاء است، این در حالی است که ریاض در مورد یمن، اختلاف‌نظر فزاینده‌ای با امارات دارد چراکه هر دوی آنها از گروه‌های رقیب در جنوب این کشور حمایت می‌کنند.

عربستان و امارات متحده عربی در ابتدای بحران یمن مواضعی همسو داشتند؛ اما با تداوم این بحران رفته رفته دچار تفاوت و در مواردی تضاد منافع شدند، همین امر سبب شد مسئله‌ی یمن به عاملی تنش زا در روابط دو کشور تبدیل شود. در سال 1398 امارات نیروهای نظامی خود را از یمن خارج کرد اما برای حضور در جنوب یمن در آینده برنامه ریزی کرده‌است. امارات قصد دارد در جنوب یمن و به منظور تسلط بر تنگه باب‌المندب یک پایگاه نظامی و نیز یک باند فرودگاه تاسیس کند و به این منظور با دولت مستعفی یمن به رهبری منصور هادی نیز توافق کرده است.

پس از بروز اختلاف میان ریاض و ابوظبی در زمینه کاهش فروش نفت در نشست پیشین اوپک، عربستان واردات کالا از امارات را محدود کرد. همچنین حاکمان عربستان اعلام کرده‌اند که از ابتدای سال آینده میلادی همکاری خود را با آن دسته از شرکت‌های خارجی که مقر منطقه‌ای آنها در ریاض قرار ندارد، قطع خواهند کرد. این امر سبب شده تا بیشتر شرکت‌های چند ملیتی، شعبات خود را به ریاض منتقل کنند، مسئله‌ای که تاثیر مخرب انکار ناپذیری بر اقتصاد امارات دارد.

امارات و عربستان سعودی در سال‌های گذشته توانسته‌اند اختلافات خود را پشت درهای بسته نگه دارند، اما غیبت‌های مکرر در نشست‌های رسمی دو کشور و اختلافات بر سر مسائل یمن، نفت و مرزها افزایش یافته است. همه این مسئله نشانگر از هم پاشیدن ائتلاف سعودی و اماراتی است. روابط دو کشور به سطح رقابت بر سر نقش حاکمیت منطقه‌ای و اقتصادی تغییر کرده است.

/