نشست علمی «غرب در اندیشه‌های آیت‌الله خامنه‌ای» در کنیا برگزار شد

به گزارش خبرگزاری برگزیده های ایران، نشست علمی ـ فرهنگی با عنوان «غرب در اندیشه‌های حضرت آیت‌الله خامنه‌ای» با حضور جمعی از اندیشمندان، اساتید دانشگاه، نخبگان فرهنگی، دانشجویان و علاقه‌مندان کنیایی در محل رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در نایروبی برگزار شد.

در ابتدای این نشست، قربانعلی پورمرجان، رایزن فرهنگی کشورمان در کنیا، هدف از برگزاری این نشست را تبیین دیدگاه‌های رهبر معظم انقلاب اسلامی درباره‌ی «غرب» از منظر فکری، فرهنگی، دینی و تمدنی عنوان کرد.

وی گفت که برخی از اصطلاحات سیاسی، واجد بار تاریخی، فرهنگی و تمدنی عمیقی هستند و فهم صحیح آنها نیازمند تحلیل از زبان شخصیت‌های بزرگ دینی و فرهنگی در هر عصر است.

پورمرجان افزود: حضرت آیت‌الله خامنه‌ای به‌عنوان فقیه و اندیشمند برجسته‌ی جهان اسلام و شخصیتی که بیش از شصت سال از عمر خویش را در عرصه‌های علمی، دینی، فرهنگی و سیاسی سپری کرده‌اند، درباره‌ی «غرب» دیدگاه‌هایی دقیق و راهبردی ارائه فرموده‌اند که شناخت آن‌ها برای نسل جوان و نخبگان امروز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

وی خاطرنشان کرد: بررسی اندیشه‌های آیت‌الله العظمی خامنه‌ای در پنج دهه‌ی گذشته نشان می‌دهد که معظم‌له تمدن غرب را از ابعاد حقوقی، سیاسی، فرهنگی، اخلاقی، انسانی و معنوی مورد تحلیل قرار داده‌اند. در این چارچوب، نگاه غرب به انسان، زن، دین، علم، آزادی، حقوق بشر، خانواده، توسعه و اخلاق به‌صورت انتقادی و تحلیلی بررسی شده است.

رایزن فرهنگی کشورمان در کنیا تصریح کرد: از دیدگاه آیت‌الله خامنه‌ای، بنیان‌های فکری غرب بر پایه‌ی مادی‌گرایی و گسست از معنویت شکل گرفته است. اگرچه کشورهای غربی در علم، فناوری و اقتصاد پیشرفت‌های قابل‌توجهی داشته‌اند، اما این پیشرفت‌ها توأم با افول معنویت و اخلاق انسانی بوده است.وی با اشاره به موضوع حقوق بشر از منظر رهبری افزود: رهبر معظم انقلاب معتقدند که غرب در برخورد با مسئله حقوق بشر رویکردی گزینشی و دوگانه دارد؛ به‌گونه‌ای که نقض حقوق یک فرد در اروپا یا آمریکا بازتاب جهانی می‌یابد، اما در برابر جنایات فجیع علیه مردم فلسطین یا میانمار سکوت اختیار می‌شود. این امر ناشی از آن است که حقوق بشر غربی بر پایه‌ی تفکر مادی و نژادگرایانه استوار است، نه بر مبنای کرامت الهی انسان.

پورمرجان با استناد به آیه‌ی شریفه 13 سوره حجرات، یادآور شد که اسلام همه‌ی انسان‌ها را از تیره‌ها و نژادهای گوناگون برابر می‌داند و تنها معیار برتری را «تقوا» معرفی می‌کند.

وی تأکید کرد: از نظر آیت‌الله خامنه‌ای، فطرت انسان به‌صورت طبیعی متمایل به معنویت و خیر است، اما تمدن غربی با ترویج مادی‌گرایی و خودپرستی، انسان را از این فطرت الهی دور ساخته و او را در مسیر انحطاط اخلاقی و روحی قرار داده است.

عبدالناصر و جهاد فرهنگی در اندیشۀ آیت الله خامنه ای

عبدالقدر عبدالناصر استاد و پژوهشگر حوزه اندیشه اسلامی، سخنرانی خود را با موضوع «فرهنگ، هویت اسلامی و جهاد فرهنگی در اندیشه آیت الله خامنه‌ ای» ارائه داد. وی ضمن مرور بخش‌هایی از بیانات رهبر معظم انقلاب، فرهنگ را «روح جامعه و محور هویت انسان» دانست و اظهار داشت: فرهنگ سالم همچون هوایی است که جامعه در آن تنفس می‌کند و آلودگی آن، همه را آسیب‌پذیر می‌سازد.

عبدالناصر افزود: از منظر آیت‌الله خامنه‌ای، فرهنگ اسلامی بر دو پایه‌ی علم (دانش) و انسانیت (انسان‌مداری) استوار است. علم موجب رشد و آگاهی جامعه و انسانیت ضامن عدالت، مهربانی و کرامت انسانی است.

وی همچنین، پنج اصل اساسی رهبری در حوزه فرهنگ را برشمرد و تأکید کرد که «جهاد فرهنگی» تلاشی مداوم برای احیای فرهنگ اسلامی و مقابله با سلطه فکری و اخلاقی غرب است؛ تلاشی که از زمان پیامبر اکرم آغاز شده و در دوران معاصر با رهبری امام خامنه‌ای ادامه یافته است.

سموجا: نقشه راه مشاهده اسلام اصیل از منظر رهبر معظم انقلاب

شیخ علی سموجا عالم دینی نایروبی و رئیس شبکه شیعیان نایروبی پیشنهاد داد که قبل از تحلیل دیدگاه‌های آیت الله خامنه‌ای، لازم است اصطلاحات «ما» و «غرب» مشخص شود. وی پرسید که «ما» چه کسانی را تشکیل می‌دهد و گفت که این اصطلاح در درجه اول به مسلمانان اشاره دارد؛ کسانی که به مبانی اسلام پای‌بند هستند و تلاش می‌کنند بر اساس اصول اسلامی زندگی کنند.

وی گفت ممکن است این اصطلاح شامل «ما کشوری‌ها» نیز باشد، که بحث را به حوزه‌های اجتماعی وسیع‌تر گسترش می‌دهد.

شیخ علی سموجا توضیح داد که «غرب» تنها به جغرافیا محدود نمی‌شود، بلکه به مجموعه‌ای از پارادایم‌های فکری و فرهنگی مبتنی بر سکولاریسم و مادی‌گرایی اشاره دارد. او افزود درک این تعاریف برای قدردانی از اهمیت دیدگاه‌های امام خامنه ای و رابطه آن‌ها با مسایل جهانی معاصر ضروری است.

این عالم دینی نایروبی تأکید کرد که فهم دیدگاه‌های امام خامنه‌ای حیاتی است؛ زیرا رهبر، تنها یک شخصیت سیاسی نیست بلکه یکی از مراجع فقهی و فیلسوفان برتر اسلامی است. وی استدلال کرد که از طریق اندیشه‌های آیت الله خامنه‌ای، می‌توان تصویری واقعی‌تر و اصیل‌تر از اسلام را مشاهده کرد- اسلامی که ارتباط بین ایمان و حکومت، اخلاق، فرهنگ و عدالت اجتماعی را برقرار می‌کند.

بر این اساس، او معتقد است که دیدگاه‌های امام خامنه‌ای چارچوب ارزشمندی برای تفسیر رویکرد اسلام در مواجهه با چالش‌های مدرن است و نیز راهنمایی برای تفکیک مواضع ایدئولوژیک اسلامی و غربی فراهم می‌آورد.

وی تأکید کرد که آموزه‌ها و دیدگاه‌های امام خامنه‌ای نباید محدود به ایران یا جامعه شیعه دانسته شود، بلکه باید آن‌ها را بخشی از یک چشم‌انداز جهانی اسلام تصور کرد. او بیان داشت که این دیدگاه‌ها تمامی انسان‌ها را فرا می‌خواند تا در مقابل ظلم مقاومت کنند، عدالت را دنبال نمایند، کرامت انسانی را حفظ کنند و در مسیر راهنمایی الهی زندگی کنند.

در بخش پایانی نشست، شرکت‌کنندگان از جمله اساتید دانشگاه، علمای اسلامی ، کشیشان مسیحی، سفیر سابق کنیا در سودان و رئیس فعلی سازمان خدمات عمومی کنیا معاون سابق موزه ملی کنیا، نمایندگانی از دانشگاه‌های نایروبی، تانگازا، سنت پل، جماعت خوجه اثناعشری، نخبگان فرهنگی و جوانان از جریان‌های مختلف علمی و اجتماعی، دیدگاه‌های خود را ابراز داشته و پرسش‌های خود را در زمینه ابعاد مختلف اندیشه‌های رهبر معظم انقلاب مطرح کردند.

/