نگاهی به «سوران»| سریالی که تلاش می‌کند هم حقیقت‌ها را بگوید و هم سرگرم‌کننده باشد

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری برگزیده های ایران، یک سریال تلویزیونی فارغ از نقاط قوت و ضعفی که از آن برخوردار است یا رنج می‌برد، گاهی دارای شاخصه‌هایی است که باعث ماندگاری و تمایز آن از آثار نمایشی مشابه می‌شود.

سریال «سوران» که این شب‌ها از شبکه یک سیما روی آنتن می‌رود دارای دو نقطه تمایز و شاخصه بارز است که می‌توان از آن‌ها به عنوان اتفاقاتی مبارک در فرآیند سریال.سازی در تلویزیون یاد کرد. مداقه‌ای بر سیر ساخت سریال‌ها و مجموعه‌های نمایشی و به‌طور مشخص فیلمنامه این آثار، نشان می‌دهد که معمولاً نویسندگان و فیلمنامه‌نویسان چندان میانه‌ای با اقتباس از آثار ادبی ندارند و به دلایلی که مجالی برای ذکرشان در این مختصر نیست، کمتر سریالی را می‌توان سراغ گرفت که با اقتباس از رمان‌ها و داستان‌های مکتوب ساخته شده باشد. این موضوع در سینمای ایران نیز مصداق دارد و شاید تعداد فیلم‌هایی که در تاریخ سینما کشور با اقتباس از آثار شاخص ادبی ساخته شده باشد به تعداد انگشتان دو دست هم نرسد.

 سریال «سوران» اما طرحی نو در انداخته و خرق عادت کرده و با در پیش گرفتن یک استراتژی مبارک، قصه فیلمنامه‌اش را بر اساس یکی از کتاب‌های پرفروش چند سال اخیر در حوزه انقلاب اسلامی و دفاع مقدس یعنی «عصرهای کریسکان» بنا نهاده است. می‌دانیم که ادبیات در زمینه پرداخت به انقلاب اسلامی و دفاع مقدس از بسیاری شاخه‌های هنری دیگر سبقت گرفته و کارنامه قابل تامل و دفاعی دارد.

بسیاری از کتاب‌های منتشر شده در این حوزه به چاپ‌های متعدد رسیده و حتی رکورد‌شکنی کرده‌اند و توانسته‌اند خوانندگان پرشماری را با خود همراه کنند. مثال چنین کتاب‌هایی می‌شود بابانظر، دا، لشکر خوبان، پایی که جا ماند، دختر شینا و… . چنین کتب برخوردار و و توانمندی می‌توانند به عنوان منبع و ماخذ نگارش سریال‌های تلویزیونی و حتی فیلم‌های سینمایی مورد استفاده قرار گرفته و از ظرفیت بالای دراماتیک آن‌ها جهت ساخت مجموعه‌های نمایشی جذاب و مخاطب پسند و در عین حال با غنای موضوعی و فرهنگی بالا بهره برد.

عصرهای کریسکان که بر اساس خاطرات امیر سعید‌زاده و به قلم کیانوش گلزار راغب به رشته تحریر درآمده، از جمله کتاب‌های مورد توجه سال‌های اخیر به شمار می‌رود که تقریظ رهبر معظم انقلاب بر این کتاب، عیار و اعتبار آن را دوچندان کرده است. نویسنده سریال سوران با اقتباس از این کتاب، به نوعی با یک تیر دو نشان زده است. در مرتبه اول، یک قصه جذاب را برای فیلمنامه خود دست و پا کرده و در مرحله دوم، به مفاهیم والا و بدون انقضایی از جمله انقلاب اسلامی، ایثار و از خودگذشتگی پرداخته است.

نقطه عطف و تمایز دوم سریال سوران تمرکز بر موضوعاتی است که تا به امروز مغفول مانده و آن‌چنان که باید و شاید مورد توجه واقع نشده است. قصه سریال در کردستان می‌گذرد در سال‌های منتهی به وقوع انقلاب اسلامی و چند سال پس از پیروزی آن. در آن سال‌ها نه تنها ساواک در این مناطق فعال بود که گروهک‌های تجزیه‌طلب و جدایی‌خواه مانند حزب کومله و دموکرات هم جولان می‌دادند و فتنه‌آفرینی می‌کردند.

به عبارت بهتر، انقلابیون و مجاهدان کردستان که با رژیم پهلوی مخالف و در فکر برقراری نظام اسلامی بودند، باید در دو جبهه و با دو طیف از مخالفان مبارزه می‌کردند. چنین مقطعی خاص از سال‌های پیش و پس از پیروزی انقلاب و بازیگران فعال سیاسی و نظامی در این برهه مشخص، شاید هنوز برای بسیاری از مردم ایران و خاصه نسل‌های پس از انقلاب ناشناخته و پر از ابهام و سؤال باشد.

اطلاع‌رسانی و آگاهی‌بخشی از آن دوران از این جهت حائز اهمیت دوچندان است که بسیاری از گروهک‌ها و فرقه‌های سیاسی و نظامی فراموش شده، در حاشیه و نیمه‌جان، در سال‌های اخیر و به مدد شبکه‌های ماهواره‌ای و فضای مجازی، در کنشی یک‌طرفه و ناعادلانه ضمن تلاش برای تطهیر خود از خیانت‌ها و جنایت‌های غیرقابل عفوشان، اقدام به تحریف تاریخ کرده و قرائت زاویه‌دار و منفعت‌طلبانه خود را از آن وقایع و اتفاقات رخ داده در آن مقطع زمانی ارائه می‌دهند. طبیعی است که خواه ناخواه، نسل‌های دوم و سوم انقلاب که این برهه تاریخی را درک نکرده‌اند تحت تاثیر این تبلیغات مغرضانه سویه‌دار قرار بگیرند و ابهامات و پرسش‌هایی برایشان پیش بیاید.

 در این‌جاست که رسانه‌های نظام جمهوری اسلامی و در راس‌شان سازمان صدا و سیما به عنوان رسانه‌ای فراگیر و مرجع باید قدم در میدان بگذارند و تمام توان و امکانات خود را برای تنویر افکار عمومی و به ویژه نوجوانان و جوانان به کار گیرند تا دشمن نتواند به سمپاشی رسانه‌ای‌اش ادامه دهد و تشخیص سره از ناسره امکان‌پذیر باشد. تحلیل و پردازش مقاطع حساس انقلاب اسلامی و دفاع مقدس در قالب آثار نمایشی جذاب با قصه‌های گیرا و دراماتیک، در راستای تحقق این هدف غایی و متعالی است.

سریال «سوران» شبکه یک سیما را از این بابت می‌توان اثری برخوردار و متمایز دانست که دقیقاً روی این هدف دست گذاشته و تمام توان خود را مصروف کرده تا ضمن سرگرم کردن مخاطب، او را با واقعیات تاریخی مرتبط با انقلاب اسلامی آشنا کند.

از آن‌سو، ساخت مجموعه‌هایی مانند سوران ادای دینی نیز می‌تواند باشد به شهدایی که حاضر به همکاری با دشمن داخلی و خارجی نشدند و برای یکپارچه ماندن و سرافرازی ایران از جان خود گذشتند.

/