علی سلیمی: غالبا در تصورات ما و همچنین پیشینه ی پژوهشی امید تداعی کننده شادی، موفقیت و مثبت اندیشی است و ناامیدی با عدم رضایت از زندگی و گاهی خودکشی همسو در نظر گرفته میشود. اما آیا چیزی به این خوبی هم میتواند جنبه منفی در خود داشته باشد؟ اخیرا شواهد پژوهشی ادعا کردهاند که امید نیز مانند بیشتر ویژگیهای انسانی بسیار پیچیده و رو به تکامل است و نگاه تک بعدی به امید ممکن است جلوی فهمیدن درست امید را از ما بگیرد. اما نقاط منفی امیدواری چیست؟ به نظر جسیکا. دل پوزو ، روان شناس بالینی که در پانزده سال گذشته بر راهکارهای مدیریت درد و رنج تحقیق و تمرکز کرده است امید میتواند تبدیل به دستاویزی برای اجتناب از احساسات دردناک شود و پتویی باشد که روی خودمان میکشیم تا سوز غم و اندوه در ما رخنه نکند در حالی که غم هم یکی از احساسات انسانی است که همه ما ناگزیریم با آن روبرو شویم و فرار کردن از غم و اندوه در نهایت باعث میشود ما قدمی بهسمت تجربهایی نو و تازه برنداریم. به قول نیچه: امید در حقیقت پلیدترین پلیدی هاست، زیرا به عذاب انسان ها تداوم میبخشد.
ناامیدی را ناعادلانه مجازات و از خود طرد نکنیم، ناامید شدن غالبا به عنوان ویژگی افراد ضعیف و افسرده برچسب گذاری شده است ، اما ناامید شدن همواره به این معنی نیست که همه چیز از دست رفته بلکه ممکن است یک شروع جدید باشد؛ اینکه اگر مدتها به دنبال چیزی بودهایم زمان آن فرا رسیده است که آن را رها کنیم و ناامیدی این توان را به ما میدهد که بتوانیم ذهن خودمان را از ایدههای از پیش تعیین شدهای که چیزها چگونه باید باشند خالی کنیم. این کار به ما آگاهی میبخشد و اجازه میدهد بر واقعیت فعلیمان متعهد شویم ، با ما اجازه میدهد با حقیقت زندگی کنیم و فراز و نشیب زندگیمان را تجربه کنیم.
به طور کلی و به عنوان جمع بندی چهار فایده در ناامیدی می توان یافت که توجه به آنها به کنار آمدن با ناامیدی و ایجاد عملکرد سازگارانه در افراد درگیر با ناامیدی می تواند مفید باشد :
- ناامیدی به ما اجازه می دهد عمق رنج ، غم ، سوگ و اینکه چیزها لزوما به آن شکل که میخواستیم در نمیآیند را حس کنیم.
- ناامیدی می تواند به ما کمک کند بی خیال خواسته های نشدنی خود بشویم و نسبت به دریافت آنچه می توانیم گشوده باشیم.
- ناامیدی به ما در کنار آمدن با واقعیت های خارج از کنترل مان کمک می کند.
- ناامیدی به ما اجازه دل کندن و شروع دوباره می دهد.
۲۳۳۲۳۳
