به گزارش خبرگزاری برگزیده، روزنامه گاردین در گزارش خود خاطرنشان کرد، کارزار نظامی ایالات متحده برای محاصره تنگه هرمز به بهانه محافظت از کشتیهای تجاری از طریق اعمال کنترل مستقیم دریایی، ایدهای منحصر به دولت دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا نیست. تقریباً ۲۰۰ سال پیش در دوره ۱۸۲۵-۱۸۲۷، یک اسکادران دریایی قدرتمند ایالات متحده به فرماندهی جان راجرز به مدیترانه اعزام شد تا از کشتیهای آمریکایی در برابر آنچه دزدان و راهزنان دریایی یونانی قلمداد میشد، دفاع کند.
بنابر روایت ایسنا، اما با وجود تمام سخنان شجاعانه این جمهوری تازه تأسیس در مورد آزادی، اسکادران آمریکایی به مبارزه یونان برای استقلال از امپراتوری عثمانی کمکی نکرد. تنها هدف خودخواهانه آن، دفاع از تجارت، بازارها و منافع تجاری ایالات متحده بود. و این، همان چیزی است که جنگ بیملاحظه ترامپ علیه ایران اکنون به آن خلاصه شده است.
روزنامه انگلیسی با اشاره به اینکه «ایالات متحده از نظر تاریخی اصل آزادی ناوبری یا دریای آزاد (mare liberum) را که توسط هوگو گروتیوس، حقوقدان هلندی قرن هفدهم تدوین شد، تأیید کرده است» افزود: مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا در ماه ژوئن با رد موضع ایران اعلام کرد که «هیچ کشوری مجاز به دریافت عوارض یا هزینه در یک آبراه بینالمللی نیست». با این حال، ترامپ از آن پس گفت که خود ایالات متحده ممکن است، دقیقاً همین کار را انجام دهد و عوارض وضع کند. اگرچه او بعداً عقبنشینی کرد اما «یادداشت تفاهم» ماه گذشته با ایران پذیرفته است که این کشور به همراه عمان، حق دارد از ترانزیت از طریق تنگه هرمز درآمد کسب کند.
با وجود از سرگیری حملات ایالات متحده و تهدیدهای هیستریک فزاینده ترامپ، این یادداشت تفاهم در حال حاضر تنها مبنای یک توافق صلح آینده است.
به نوشته گاردین، موضع دوپهلوی ترامپ نشاندهندهی فروپاشی گستردهتر اجماع بر سر «دریای آزاد» است که زیربنای قوانین دریایی بوده و زوال کلی نظم بینالمللی مبتنی بر قوانین را تسریع میکند. ترامپ معتقد است که دستکم ایالات متحده حق مطلق دارد که به طور یکجانبه و بدون محدودیت قوانین، معاهدات یا توجه به «منابع مشترک جهانی» دریاهای آزاد، به نفع خود عمل کند.
پیامدهای بیثباتکننده این رویکرد که توسط سایر کشورها نیز تقلید میشود، روز به روز آشکارتر میشود. این جنگ دریایی جدید قرن بیست و یکم شامل درگیریهای عظیم بین ناوهای جنگی کلاس بیسمارک یا رویاروییهای دریایی عظیم مانند جوتلند و میدوی نمیشود اما خطوط مقدم آن مانند همیشه است: دفاع، امنیت، مرزها، تجارت آزاد، پول، قدرت.
جنگ دریایی امروز جنبههای زیادی دارد. یکی از آنها تأثیر گستردهای است که بنبست هرمز ایجاد کرده است. مسالهای که با محاصره تنگه باب المندب در دهانه دریای سرخ، بازارهای انرژی را بیش از پیش نگران کرد و از تشدید گستردهتر تنشها خبر میدهد.
این رسانه در ادامه به آبراههای دیگری در دنیا با شرایط تقریبا مشابه به لحاظ اهمیت تجارت دریایی، از جمله در اندونزی، دریای چین جنوبی و تنگه جبل الطارق در اسپانیا اشاره کرد و نوشت: فروپاشی نظم مبتنی بر قوانین محدود به خشکی نیست و آبها را نیز در برمیگیرد. با توجه به اینکه حدود ۸۰ درصد از کالاهایی که از نظر حجمی در سراسر جهان معامله میشوند از طریق دریا منتقل میشوند، ما در معرض خطر هستیم، زیرا قرنها همکاری دریایی از بین خواهد رفت.
۲۱۹
