به گزارش برگزیده، اللواتی در تحلیل خود از آرون میلر، مذاکره کننده سابق صلح خاورمیانه نقل میکند که: « ایرانیها اکنون هم اسرائیلیها و هم آمریکا را در تنگنا قرار دادهاند. آنها آماده ریسک هستند. آنها فکر میکنند که در حال پیروزی هستند. آنها فکر نمیکنند که آتشبس به منافع آنها خدمت میکند.»
به گفته سردبیر سی ان ان، حملات این هفته ایران به اسرائیل، برخی از جسورانهترین تلاشهای این کشور برای تعریف مجدد مرزهای رویارویی بود که دهههاست عمدتاً از طریق نیروهای نیابتی، عملیات مخفی و تلافیجوییهای دقیق و حسابشده انجام شده است.
به گفته وی، به نظر میرسد بعد از حمله موشکی ایران به اسرائیل در پاسخ به حمله اسرائیل به بیروت، مقامات در تهران در حال نشان دادن این حقیقت هستند که خطوط قرمزش به مرزهای خود محدود نمیشود – و رهبران آمادهاند تا خطرات بیشتری را بپذیرند.
از زمان آتشبس میان ایران و آمریکا در ۸ آوریل، تهران بارها اسرائیل و آمریکا را به نقض آتش بس متهم کرده و واشنگتن هم حتی با وجود ادامه مذاکرات غیرمستقیم، به اهداف ایرانی حمله کرده است.
در همین حال، به اعتراف نتانیاهو، اسرائیل با وجود آتشبس، نزدیک به ۳۵۰۰ حمله به لبنان، از جمله به بیروت، انجام داده است.
ایران هم با مجموعهای از حملات تلافیجویانه حسابشده علیه اهداف آمریکایی و خلیج فارس پاسخ داد و هشدار داد در صورت شکست دیپلماسی، آماده گسترش جنگ فراتر از خلیج فارس و کشاندن آن به دریای سرخ و مدیترانه است.
اما دیشب و امروز، پس از سرنگونی بالگرد ارتش آمریکا در اوایل هفته، تبادل آتش جدیدی بین واشنگتن و تهران رخ داد که نشان دهنده بیثباتی مداوم در سراسر منطقه است.
به نوشته اللواتی، حملات ایران به اسرائیل نشان دهنده تغییر گستردهتری است. با این حال، حملات این هفته به اسرائیل نشان دهنده یک گام دیگر بود و هدف، شکستن بنبست دیپلماتیک در مذاکرات برای دستیابی به یک توافق موقت صلح و حمایت از لبنان بود.
قالیباف، مذاکره کننده ارشد هم تاکید کرد تا زمانی که تمایل واقعی برای ایجاد اعتماد وجود نداشته باشد، پاسخ ایران یکسان خواهد ماند.
ایران اصرار دارد که به اسرائیل و آمریکا اجازه نخواهد داد به حملات خود ادامه دهند و سخنگوی وزارت خارجه ایران هم تاکید کرد:«تحت هیچ شرایطی» توافقی را نخواهند پذیرفت.
به نوشته سردبیر سی ان ان، نسل جدیدی از رهبران ایران، به طور فزایندهای، رویکرد محتاطانه را که مدتها استراتژی جمهوری اسلامی در قبال دشمنانش بود، کنار میگذارند. این رهبران که ترامپ آنها را منطقیتر خوانده بود، اکنون به جای تکیه بر بازدارندگی و صبر استراتژیک، بیشتر مایل به ریسک کردن و به کارگیری اهرم نظامی، اقتصادی و منطقهای ایران برای شکل دادن به وقایع خاورمیانه هستند.
تهران پس از آنکه ترامپ در سال ۲۰۲۰، قاسم سلیمانی را ترور کرد و تابوی دیرینه را شکست، تحت رهبری رهبر وقت، دست به انتقام گیری سنجیده زد و در ژوئن ۲۰۲۵ هم پس از پیوستن آمریکا به اسرائیل در حمله به ایران، دوباره پاسخ مناسب انتخاب کرد و نشان داد هنوز مدیریت تشدید تنش را ضروری میداند.
اما حملات این هفته نشان میدهد که این محاسبات کنار گذاشته شده است.
تریتا پارسی، معاون اجرایی اندیشکده کوئینسی گفت: «این اولین بار در دهههای اخیر است که یک قدرت منطقهای ابزار، ظرفیت و تمایل به اعمال قدرت سخت علیه مانورهای نظامی اسرائیل یا تجاوز به شخص ثالث را دارد.»
تسنیم هم به نقل از منبع نظامی ناشناس تاکید کرد: «اگر اسرائیلیها و آمریکاییها تصور میکنند که از طریق «تنش کنترلشده» میتوانند ایران و (شبکه نیابتی آن) جبهه مقاومت را در مواجهه با جنایاتشان قابل پیشبینی کنند یا نوع پاسخ ایران را محدود کنند، مرتکب اشتباه احمقانهای میشوند.»
دنی سیترینوویچ، رئیس سابق شاخه ایران در اطلاعات نظامی اسرائیل، به بکی اندرسون از سیانان گفت: «تهران به دنبال ایجاد یک «معادله جدید» است که هدف آن جلوگیری از اقدام اسرائیل نه تنها علیه خود ایران، بلکه علیه شبکه نیابتی آن در منطقه است.»
وی نوشت: رهبران جدید معتقدند هر آنچه را که نمیتوان از طریق دیپلماسی به دست آورد، در نهایت میتوان از طریق استفاده از زور به دست آورد.
بهره برداری ایران از شکاف در روابط آمریکا و اسرائیل
به نظر میرسد ایران در حال آزمایش اتحاد آمریکا و اسرائیل و بهرهبرداری از اختلافات فزاینده میان این دو بر سر پایان درگیری است.
ترامپ در هفتههای اخیر چندین بار علناً با نتانیاهو دچار اختلاف نظر شده و ضمن اصرار بر توافق دیپلماتیک در دسترس با تهران، به اسرائیل هشدار داد که «چارهای جز پذیرش توافق نخواهد داشت».
به گفته عباس اللواتی، این استراتژی ممکن است نتیجه بدهد. پس از حمله ایران به اسرائیل در روز دوشنبه، ترامپ به سرعت برای جلوگیری از تشدید بیشتر تنش اقدام کرد و دو بار در عرض چند ساعت با نتانیاهو صحبت کرد تا او را از تلافی منصرف کند.
سخنگوی وزارت خارجه ایران هم آمریکا را مسوول دانست و یک مقام نظامی اسرائیل تأکید کرد که نیروهای آمریکایی هیچ نقشی در حملات به ایران نداشتهاند، اگرچه در رهگیری موشکهای ایرانی کمک کردهاند.
به هر حال، ایران ممکن است موفق شده باشد واشنگتن را مجبور به انتخاب بین حمایت از آزادی عمل نظامی اسرائیل و حفظ مسیر دیپلماتیک با تهران کند.
به همین خاطر، میلر با اشاره به اهرم جدید تهران گفت: فشار ترامپ بر نتانیاهو «چالش دیگری را ایجاد کرده است که همانا ایجاد یک هنجار جدید خواهد بود.»
۴۲/۴۲
