به گزارش برگزیده از همشهری آنلاین، متخصصان میگویند مصرف مکرر و مداوم غذاهای چرب، فستفودها، سرخکردنیها و خوراکیهای پرچرب هم مثل قند و شکر میتواند بدن را به دیابت نوع ۲ مبتلا کند.
خیلی از افراد تصور میکنند ابتلا به دیابت فقط به خاطر زیادهروی در مصرف قند و شیرینی رخ میدهد. درحالیکه متخصصان میگویند مصرف مکرر و مداوم غذاهای چرب، فستفودها، سرخکردنیها و خوراکیهای پرچرب هم میتواند بدن را به سمت ابتلا به دیابت نوع ۲ سوق دهد.
غذای چرب چطور ما را دیابتی میکند؟
موضوع این است که تغذیه ناسالم – به خصوص مصرف همیشگی خوراکیهای چرب – بهتدریج عملکرد طبیعی بدن در کنترل قند خون را مختل میکند. دکتر رضا عبادی، فوق تخصص غدد و متابولیسم در این رابطه میگوید: «وقتی فردی به طور مداوم غذاهای چرب و پرکالری مصرف میکند، سلولهای بدن به مرور نسبت به هورمون انسولین مقاوم میشوند. انسولین هورمونی است که قند را از خون وارد سلولها میکند تا به انرژی تبدیل شود. اما در مقاومت به انسولین، سلولها دیگر پاسخ مناسبی به این هورمون نمیدهند و در نتیجه قند خون بالا میرود.»
به گفته این متخصص «چربیهای ناسالم مخصوصا چربیهای ترانس و چربیهای اشباعشده در بسیاری از فستفودها، سوسیس و کالباس، چیپس، شیرینیهای صنعتی، غذاهای سرخکردنی و روغنهای چندبار مصرف بیشترین نقش را در این روند دارند.»
او همچنین تاکید میکند که «مصرف زیاد غذاهای چرب معمولاً با اضافهوزن و چاقی شکمی همراه میشود که یکی از مهمترین عوامل خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ است. چراکه چربی تجمعیافته در ناحیه شکم میتواند مواد التهابی در بدن تولید کند و حساسیت سلولها به انسولین را کاهش دهد. البته افراد لاغر هم اگر رژیم غذایی پرچرب و کمتحرکی داشته باشند، ممکن است دچار مقاومت به انسولین شوند و در معرض ابتلا به دیابت نوع ۲ قرار بگیرند.»
همه چربیها به یک اندازه مضر نیستند
یکی از دلایلی که غذاهای چرب میتوانند خطر دیابت را افزایش دهند، تاثیر آن بر کبد است. عبادی در این رابطه میگوید: «وقتی فرد به طور مداوم غذاهای پرچرب و پرکالری مصرف میکند، چربی بهتدریج در کبد تجمع پیدا میکند و ممکن است فرد دچار کبد چرب شود؛ مشکلی که این روزها حتی در سنین پایین هم شایع شده است. کبد چرب میتواند تنظیم طبیعی قند خون را مختل کند و مقاومت به انسولین را افزایش دهد. به همین دلیل، بسیاری از افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ همزمان دچار کبد چرب هم هستند.»
این متخصص غدد اضافه میکند که «البته همه چربیها به یک اندازه مضر نیستند. مثلا چربیهای مفید موجود در مغزها، ماهی، روغن زیتون و آووکادو با چربیهای ناسالم موجود در فستفودها و غذاهای صنعتی خیلی تفاوت دارند. مشکل اصلی، مصرف زیاد چربیهای ناسالم و غذاهای فوقفرآوریشده است؛ خوراکیهایی که علاوه بر چربی بالا معمولا نمک، شکر و مواد افزودنی زیادی هم دارند.»
قند خون نرمال، اما خطر پنهان
متخصصان هشدار میدهند که بعضی عادتهای غذایی میتواند بدون آنکه فرد متوجه شود، او را در معرض خطر ابتلا به دیابت قرار دهد. مثل خوردن مکرر سیبزمینی سرخکرده، سوسیس و کالباس، مرغ سوخاری، چیپس، پفک، بیسکوییتها و شیرینیهای صنعتی و غذاهای آماده. این خوراکیها معمولاً کالری بسیار بالایی دارند اما احساس سیری پایداری ایجاد نمیکنند و باعث پرخوری میشوند. حتی ممکن است قند خون ما با وجود پرخوری طبیعی و نرمال باشد اما سلولهای بدن به انسولین پاسخ مناسبی ندهند و روند مقاومت به انسولین در حال شکلگیری باشد.
عبادی میگوید: «خیلیها تصور میکنند اگر قند خونشان فعلا طبیعی است، خطری تهدیدشان نمیکند. درحالیکه مقاومت به انسولین ممکن است سالها قبل از تشخیص دیابت در بدن وجود داشته باشد. احساس خستگی بعد از غذا، افزایش چربی شکمی، گرسنگی زودهنگام، خوابآلودگی بعد از خوردن غذاهای سنگین و افزایش تدریجی وزن میتواند از نشانههای اولیه اختلال در سوختوساز بدن باشد.»
سبک زندگیتان را اصلاح کنید
این پزشک تاکید میکند که «برای دور ماندن از دیابت نوع ۲ باید سبک زندگی و الگوی کلی تغذیه خود را اصلاح کنید؛ یعنی مصرف غذاهای خانگی، سبزیجات، حبوبات، غلات کامل (مثل نان سبوسدار، جو دوسر و …)، مغزها، روغنهای سالم مثل روغن زیتون را جدی بگیرید و مصرف غذاهای سرخکردنی، فستفودها، سسهای چرب، تنقلات صنعتی و گوشتهای فرآوریشده را خیلی محدود کنید. همچنین تحرک بدنی روزانه و خواب کافی داشته باشید.»
عبادی به این نکته مهم هم اشاره میکند که «مصرف مداوم نوشیدنیهای قندی در کنار غذاهای چرب هم خطر ابتلا را چند برابر میکند. چون این ترکیب، هم باعث دریافت کالری بالا میشود و هم فشار بیشتری به لوزالمعده وارد میکند تا انسولین بیشتری ترشح کند و درنتیجه به مرور زمان، توان لوزالمعده برای جبران این فشار کاهش پیدا میکند و زمینه برای بروز دیابت نوع ۲ فراهم میشود.»
این فوق تخصص غدد تاکید میکند: «موضوع این است که پیشگیری از دیابت نوع ۲، از سبک زندگی روزمره ما شروع میشود، نه فقط با حذف یا محدود کردن قند و شیرینی.»
۲۳۳۲۳۶
